De cellulosefabriek in Valdivia, eigendom van Celulosa Arauco y Constitución (Celco), bevindt zich op 500 meter van de rivier Cruces, stroomopwaarts van het beschermde natuurgebied Carlos Anwandter, en op 40 kilometer van Mehuín, aan de Maiquillahuebaai (Stille Oceaan), waar lokale gemeenschappen van de visvangst leven.
Celco wil een pijpleiding van de fabriek naar de oceaan aanleggen om daar celluloseafval te lozen op een diepte van 18 meter. Aan de baai wonen kleine vissers en Mapuche-indianen. Die verzetten zich al sinds 1996 tegen deze pijpleiding.
Sterfte van zwarthalszwanen
In 2004 begon de fabriek afval in de Cruces te lozen maar toen zich ineens een massale sterfte bij zwarthalszwanen voordeed in het natuurgebied verderop, werd het plan voor een leiding naar de oceaan opnieuw uit de koelkast gehaald.
De Chileense overheid zette in februari vorig jaar het licht op groen voor de pijpleiding.
In Chili zijn alle juridische verzetsmiddelen uitgeput. Het Comité ter Verdediging van de Zee, dat het verzet leidt, is daarom naar de Inter-Amerikaanse Mensenrechtencommissie (IHRC) gestapt, een instelling van de Organisatie van Amerikaanse Staten (OAS),
Conventie 169
Volgens José Araya van de niet-gouvernementele organisatie Observatorio Ciudadano zijn de rechten van de inheemse gemeenschappen geschonden in dit dossier. Ze werden niet geconsulteerd over een project dat in hun territorium zou worden uitgevoerd, ook al is zo'n consultatie verplicht volgens Conventie 169 over Inheemse en Tribale Volkeren van de Internationale Arbeidsorganisatie (ILO).
Die conventie werd in september 2009 van kracht in Chili, vier maanden vóór de leiding werd goedgekeurd. Ook al had de overheid een jaar de tijd om wetten en normen aan te passen aan de conventie, veel is daar niet gebeurd, zegt Araya.
Met de dood bedreigd
De lokale bevolking vreest niet alleen de vervuiling van het celluloseafval, de leiding schendt ook plaatsen van religieus belang. Zo dreigt een inheemse begraafplaats doormidden gesneden te worden, zegt Eliab Viguera, woordvoerder van het Comité ter Verdediging van de Zee.
Viguera zegt dat de laatste jaren steeds meer sprake was van "brutaal geweld" door "maffia's betaald door Celulosa Arauco" tegen "mensen die de zee verdedigden, zelfs tegen bejaarden en kinderen."
De mensen kregen geld aangeboden om hun verzet te staken, anderen werden met de dood bedreigd. Slechts een handvol vissers ging op het aanbod in.
Valdivia produceert jaarlijks 550.000 ton cellulose voor de export. Chili is goed voor 6 procent van de 48 miljoen ton cellulose die jaarlijks voor papier wordt geproduceerd wereldwijd.
4 reacties
Toch verkoopt FSC dit papier met een 'duurzaamheidslabel'. De consument wordt dus gegarandeerd dat het op een menswaardige en milieuvriendelijke manier tot stand kwam. Bovendien beweert FSC dat producten met het label gecontroleerd worden van bij het bos (hier dus industriële monocultuur) tot bij de consument.
De fabriek lijkt mij een belangrijke schakel in die ketting, zeker omdat de papierindustrie bekend staat als een grote vervuiler en een mateloze energie- en waterverslindender.
En ik haalde wel degelijk wanpraktijken in het bosbeheer aan! Naast problemen met de fabriek en het conflict met de vissers van de Mehuin-baai is er een nog groter conflict met de Mapuche. Celco heeft met de hulp van het regime van de Chileense dictator Pinochet heel veel inheems land geroofd. Daar staan nu de dennenplantages van voor de papierindustrie. Tot de dag van vandaag leveren de Mapuche de ongelijke strijd tegen de papierindustrie en de ('duurzame') bosbeheerders. Behoort dit conflict dan niet tot de 'scope' van FSC? Wil jij daar als medewerker van FSC dan niet meer van weten?
Wellicht niet want je zou kunnen zeggen dat die landroof plaatsvond vóór de FSC-certificering van de plantages. En zo is er altijd wel een excuus om de labeling te rechtvaardigen.
Verbaast het nog dat niemand in Chili, Argentinië, Brazilië of Zuid-Afrika nog gelooft in FSC?
Mvg,
Leo
Uiteraard deelt FSC de bezorgdheid voor de problematiek die aangekaart wordt. Deze valt wel buiten de scope/bereik van waar FSC certificering over gaat. Het FSC label gaat vandaag over de herkomst van de vezels, en (voorlopig niet) over de productiecriteria. Hiervoor zijn andere labels, waaronder het EU ecolabel, Blauwe Engel of Nordic Swan bijvoorbeeld van toepassing. Het valt inderdaad te betreuren dat deze labels, of hun achterliggende productiecriteria, nog verre van mondiaal zijn doorgedrongen bij papierproducenten.
Elk initiatief voor een betere milieuwetgeving, en/of een verbeterde toepassing hiervan, moet uiteraard 100% worden aangemoedigd. Momenteel omvat het FSC systeem dus geen productieaspecten, maar dit kan in de toekomst veranderen indien de FSC leden hiertoe beslissen.
Tot nader orde geven wij vanuit FSC België – naast de oproep tot spaarzaam gebruik - dan ook aandacht aan de hierboven vermelde labels ivm de productieaspecten, naast uiteraard de verantwoorde herkomst van de vezels (gerecycleerd – FSC label).
Vanzelfsprekend kan men, als er problemen zijn met een FSC (bos)certificaat in Chili, als stakeholder via diverse mogelijkheden dit te kennen kunnen geven (bij certificaathouder, bij certificeerder, bij nationaal kantoor of via het internationale klachtenmechanisme).
FSC België
Ook over de vervuiling door diezelfde papierfabriek en over het protest tegen Celco in de stad Valdivia heb ik gepubliceerd op mo.be.
Tijdens het bewind van de Chileense dictator Pinochet heeft Celco heel veel land van de Mapuches ingenomen voor de boomplantages van de papierfabriek en dat is tot vandaag de oorzaak van een groot conflict tussen de indianen en Celco.
Toch wordt ook dit conflictpapier verkocht met een FSC-label. De vraag die zich opdringt is hoe FSC erin geslaagd is Celco te certificeren. Een greep uit het curriculum van dit bedrijf: vervuiling van een natuurgebied, het verdwijnen van een belangrijke populatie zeldzame zwanen, conflict met de artisanale vissers en tenslotte het met de voeten treden van de rechten van de Mapuche-indianen.
Wanneer zal FSC dit dossier aanpakken?
Ik heb de artikels waar je over spreekt even opgezocht. Ik denk dat het gaat over
www.mo.be/artikel/vissers-versus-afvoerbuis en
www.mo.be/wereldblog/leo-broers/papierfabriek-brengt-biologisch-label-van-chileense-wijn-gevaar
Bedankt om dit even te signaleren.
De webredactie
Nieuwe reactie inzenden