Het einde van de vooruitgang?

Het VN-Ontwikkelingsprogramma (UNDP) focust in zijn jaarlijkse Human Development Report ditmaal op de relatie tussen gelijkheid en duurzaamheid. De boodschap is ondubbelzinnig: als we de klimaatuitdaging niet snel en grondig azanpakken, verliezen we over enkele decennia alle -langzame- vooruitgang op het vlak van menselijke ontwikkeling in het Zuiden. En als we de ongelijkheid niet aanpakken, is de kans op een duurzame toekomst ook onbestaande.

Gie Goris

Hoofdredacteur, Azië, religie & conflict
30 november 2011

Het goede nieuws is oud nieuws: de mondiale ongelijkheid is de voorbije decennia sterk afgenomen en de mate van menselijke ontwikkeling is in dezelfde periode opvallend toegenomen. Het slechte nieuws staat in de toekomstige tijd: die vooruitgang kan afgeremd of zelfs omgekeerd worden als er niet dringend en ingrijpend gereageerd wordt op de klimaatverandering –die in de armste landen al een voelbare impact heeft. Dat is de kernboodschap van het Rapport over Menselijke Ontwikkeling 2011, waarin het Ontwikkelingsprogramma van de Verenigde Naties (UNDP) de intieme band tussen duurzaamheid en gelijke kansen illustreert.

Indien zowel de ongelijkheid als ecologische omgevingsfactoren min of meer ongewijzigd blijven, voorziet het UNDP een verdere groei van de menselijke ontwikkeling met 19 procent tegen 2050 –voor sub-Saharaans Afrika zou die stijging 44 procent bedragen. De organisatie berekende echter ook wat de impact van toegenomen milieuproblemen en ongelijkheid zou zijn op dat basisscenario. In dat geval zou de groei van de menselijke ontwikkeling de volgende veertig jaar acht procent lager zou uitvallen –voor sub-Saharaans Afrika en Zuid-Azië twaalf procent lager.

Het de derde scenario gaat uit van ecologische rampen zoals overdreven gebruik van fossiele brandstoffen, dalende watertafels, smeltende gletsjers, voortschrijdende ontbossing en verschraling van de bodem, dramatische achteruitgang van de biodiversiteit, vaker voorkomen van extreme weersfenomenen, pieken van olie- en gaswinning, toename van civiele onrust… Onder dat scenario zou de menselijke ontwikkeling in het grootste deel van de wereld nauwelijks nog vooruitgang maken tegen 2050. Alleen de rijkste landen zouden dan nog vooruitgaan –wat de kloof tussen het rijkste kwart van de landen en de rest opnieuw zou doen toenemen.

Voor wie vindt dat dit derde scenario onwaarschijnlijk dramatisch is, verzamelde UNDP de ontwikkelingsrelevante gegevens over klimaatverandering. Het gemiddelde waterpeil van de oceanen is sinds 1870 al met twintig centimeter gestegen, wat vooral voor kleine eilandstaten en grootsteden in delta’s verwoestende effecten heeft. Als het zeeniveau tegen 2050 met een halve meter gestegen stijgt, worden 170 miljoen mensen getroffen, vooral in armere landen. De frequentie van natuurrampen is vandaag dubbel zo hoog als een kwarteeuw geleden en met name klimaatgerelateerde rampen zoals orkanen treffen de armere landen in Zuid-Azië hard –de jongste jaren met een gemiddelde van zes per jaar.

In sub-Saharaans Afrika valt gemiddeld zeven procent minder neerslag dan in de periode 1951-1980. En daar bovenop komen milieuproblemen die niet noodzakelijk veroorzaakt zijn door de klimaatveranderingen, maar er vaak wel door verscherpt worden. Denk daarbij aan de verschraling van de bodem die nu al meer dan veertig procent van de landbouwgrond treft, de daling van het grondwaterpeil door de verdrievoudiging van het watergebruik voor de landbouw de voorbije halve eeuw, de ontbossing en de overbevissing. Het rampenscenario van UNDP lijkt dus veeleer op een beschrijving van de actuele realiteit.

 

Laat een reactie achter

Javascript is vereist om dit formulier te gebruiken.

Meer uit het dossier Ontwikkeling 3.0

World Bank/Arne Hoel
In 2012 stelde BTC voor het eerst sinds 2004 een daling van het uitvoeringsniveau van de bilaterale ontwikkelingssamenwerking vast .
Gie Goris
De steun aan microkredieten vormt vandaag een sterke institutionele en politieke rem voor duurzame sociale en economische ontwikkeling.
Gie Goris
De Europese Commissie gaat meer aan ontwikkeling doen met minder middelen.
De 49 Minst Ontwikkelde Landen hebben behoefte aan snelle en volgehouden economische groei om uit hun diepe armoede te geraken, maar de groeicijfers halen de doelstellingen niet.

Meest recent van Gie Goris

De weg naar Europa is een kerkhof
Iets meer dan een jaar geleden publiceerde MO.be de gegevens van TheMigrantfiles.com, een consortium onderzoeks’- en datajournalisten dat zelf op
(c) Pajhwok Afghan News
Bedreigt IS nu ook Afghanistan?
Met een aanslag die 33 doden en 120 gewonden maakte op zaterdag 18 april presenteert de IS zich nu ook op het Afghaanse strijdtoneel.
Paul Mannix (cc by 2.0)
Vijf lessen uit het communistische kalifaat
Op 17 april is het exact veertig jaar geleden dat de Rode Khmer de Cambodjaanse hoofdstad innam.
Brend Brincken (cc by-sa 3.0)
Veel te vroeg om te juichen over akkoord Iraans atoomprogramma
Er is een akkoord tussen Iran en de internationale gemeenschap dat een einde moet maken aan het jarenlange conflict over de eventuele bouw van kernwapens in Iran.
X

Ontdek

MO*nieuwsbrieven

Schrijf je in op onze gratis nieuwsbrieven en blijf op de hoogte van het belangrijkste mondiaal nieuws.

Facebook/Twitter

Blijf op de hoogte van het belangrijkste mondiaal nieuws.

MO*magazine

Abonneer je op ons unieke kwartaalmagazine voor slechts € 20.

Een abonnement nemen

MO*papers

Abonneer je op de gratis digitale achtergronddossiers (pdf) over actuele mondiale thema’s.