Brazilië zet spoed achter integratie

De Braziliaanse regering is begonnen
aan een race tegen de tijd om een al jarenlang gepland vrijhandelsakkoord
tussen de Mercosur en de Andesgemeenschap tegen eind dit jaar rond te
krijgen. De Braziliaanse president Fernando Henrique Cardoso wil de zaak
niet aan zijn nog onbekende opvolger overlaten die op 1 januari wordt
ingezworen, en bovendien moet het akkoord beklonken zijn voor het begin van
de concrete onderhandelingen over de Pan-Amerikaanse Vrijhandelszone.


Met een vrijhandelsakkoord tussen de twee Zuid-Amerikaanse handelsblokken
zou de Braziliaanse president zijn twee opeenvolgende ambtstermijnen op 31
december met glans kunnen besluiten. Cardoso heeft zich de afgelopen acht
jaar opgeworpen als de belangrijkste motor achter het Zuid-Amerikaaanse
integratieproces. Volgens hem moeten de landen van Zuid-Amerika absoluut
eerst zelf de krachten bundelen om met succes hun belangen te kunnen
verdedigen tegenover politieke en commerciële zwaargewichten als de
Verenigde Staten en Europa.

Alles moet nu snel gaan in Brasilia, want eind dit jaar moet Cardoso het
veld ruimen voor de winnaar van de presidentsverkiezingen van oktober. De
kandidaat van de regerende coalitie, de voormalige gezondheidsminister José
Serra, lijkt weinig kans te maken. Bovendien komt de eerste deadline voor de
Pan-Amerikaanse Vrijhandelszone (FTAA) - waaraan naast de
Latijns-Amerikaanse landen ook Canada en de Verenigde Staten deelnemen -
steeds dichterbij. Volgend jaar beginnen de concrete onderhandelingen over
het continentale handelsakkoord, dat begin 2006 in werking zou treden.
Braziliaanse diplomaten proberen een Canadees-Amerikaans initiatief te
neutraliseren om in de eerste helft van 2003 een Pan-Amerikaanse
topontmoeting te organiseren die het proces nog zou kunnen versnellen. Het
Braziliaanse verzet tegen een topontmoeting over de FTAA volgend jaar wordt
voorlopig gedeeld door de 19 landen van de Rio-groep, het belangrijkste
politieke samenwerkingsverband tussen de Latijns-Amerikaanse landen.

Intussen proberen de lidstaten van de Mercosur - Argentinië, Brazilië,
Paraguay en Uruguay - en de Andesgemeenscap - Bolivia, Colombia, Ecuador,
Peru en Venezuela - een onmenselijk onderhandelingstempo te bolwerken.
Donderdag moet de Andesgemeenschap een tijdsschema voorstellen voor het
wegwerken van de invoerheffingen op de producten waarin de twee blokken
handel drijven, en een lijst van ‘gevoelige’ producten die nog niet in
aanmerking zouden komen voor handelsliberalisering. Op 7 oktober
onderhandelen de twee blokken dan in Lima op ministerieel niveau. De
Braziliaanse minister van Ontwikkeling, Industrie en Handel, Sergio Amaral,
hoopt dat het akkoord tegen eind november rond zal zijn. Dan zou het
ondertekend kunnen worden op de halfjaarlijkse Mercosur-top in november of
op een speciale bijeenkomst van de staatshoofden van de negen betrokken
landen in december.

De regering-Cardoso wil ook nog onderhandelingen op gang brengen tussen de
Mercosur en de Centraal-Amerikaanse Gemeenschappelijke Markt - Costa Rica,
El Salvador, Guatemala, Honduras en Nicaragua - en met de 15 lidstaten
tellende Caribische Gemeenschap. Critici wijzen er op dat de twee kleine
handelsblokken nog geen procent uitmaken van de Braziliaanse handel. Zelfs
de Andesgemeenschap neemt maar 4,5 van de Mercosurexport op, terwijl ze
amper drie procent van de import van de Mercosurlanden levert. Daarentegen
gaat zowat een kwart van de totale uitvoer van de Mercosurlanden naar de
Verenigde Staten. Sebastian Edwards, de voormalige hoofdeconoom voor
Latijn-Amerika bij de Wereldbank, vindt dat Brazilië er verkeerd aan doet de
onderhandelingen over de in economisch opzicht veel belangrijkere
Pan-Amerikaanse Vrijhandelszone voor zich uit te schuiven terwijl het
allianties smeedt met onbeduidende partners. Volgens hem heeft zelfs de
Mercosur geen toekomst. Brazilië, de grootste economie van Latijns-Amerika,
maakt zichzelf volgens Edwards vleugellam door krampachtig één front te
blijven vormen met het noodlijdende Argentinië.
Ik ben proMO*

Nu je hier toch bent

Om de journalistiek van MO* toekomst te geven, is de steun van elke lezer meer dan ooit nodig. Vind je dat in deze tijden van populisme en nepnieuws een medium als MO* absoluut nodig is om de waarheid boven te spitten? Word proMO*.

Wil je bijdragen tot de mondiale (onderzoeks)journalistiek in het Nederlandstalig taalgebied? Dat kan, als proMO*.

Wil je er mee voor zorgen dat de journalistiek van MO* mogelijk blijft en, ondanks de besparingspolitiek, verder uitgebouwd wordt? Dat doe je, als proMO*.

Je bent proMO* voor € 4/maand of € 50/jaar.

Word proMO* of Doe een gift