Chileense aankoop F-16's wakkert regionale wapenwedloop aan

Hoewel er in Latijns-Amerika slechts één oorlog
woedt - de burgeroorlog in Colombia - spenderen de meeste landen er steeds
meer aan de uitbouw van een slagvaardig leger. Dat blijkt uit een nieuw
rapport van de Economische Commissie voor Latijns-Amerika en de Cariben
(ECLAC). De wapenwedloop heeft een nieuwe impuls gekregen door de aankoop
van Amerikaanse gevechtsvliegtuigen door Chili en Colombia.


Latijns-Amerika heeft 1,4 miljoen troepen onder de wapens en spendeert
jaarlijks 26,5 miljard dollar aan Defensie. Dat is 10 miljard meer dan 10
jaar geleden, zo blijkt uit het rapport het regionale VN-agentschap ECLAC.
Ter vergelijking: voor elke dollar die naar Latijns-Amerikaanse legers gaan,
gaat er 1,10 dollar naar het onderwijs en 90 dollarcent naar de
gezondheidszorg.

Nochtans gaf Latijns-Amerika op het einde van de jaren negentig minder geld
uit aan Defensie dan in het begin van het decennium. Dat blijkt althans uit
het laatst rapport van Richard Grimmett, een defensiespecialist werkzaam in
de Onderzoeksdienst van het Amerikaanse Congres. Uit het Grimmett-rapport
van vorig jaar bleek dat Latijns-Amerika tussen 1993 en 1996 5,2 miljard
dollar spendeerde aan de aankoop van wapens, tegenover 3,5 miljard tussen
1997 en 2000.

De stijging van het defensiebudget heeft volgens experts veel te maken met
de beslissing van Chili om door te gaan met de aankoop van Amerikaanse F-16
gevechtsvliegtuigen, een project dat 660 miljoen dollar gaat kosten. Chili
heeft al sinds 1995 plannen om zijn verouderde luchtmacht te moderniseren.
Het plan wekte heel wat ongerustheid op in buurland Peru. President
Alejandro Toledo vindt het idee uiterst bedreigend en vroeg Santiago om de
F-16’s niet aan te kopen, maar de deal tussen Santiago en Washington is
intussen al rond.

Defensiespecialisten in de buurlanden stellen dat Chili een de facto
hegemonie over het Latijns-Amerikaanse luchtruim verwerft met de F-16’s. De
Chileense president Ricardo LAgos wijst erop dat zijn leger het nu moet
stellen met 30 jaar oude A-37 Dragonfly gevechtsvliegtuigen en dat de vloot
nu eenmaal aan vernieuwing toe was. De Chileense F-16’s dwingen de
buurlanden tot een modernisering van hun arsenaal, zegt Wade Boese, van de
Arms Control Association.

De relatie tussen Venezuela en Colombia kent dezelfde dynamiek. De
Venezolaanse president Hugo Chavez kijkt bijzonder nerveus naar de groeiende
militaire slagkracht van de zuiderbuur. Colombia kreeg van de Verenigde
Staten 35 Black Hawk en 45 Bell UH helikopters. De aankoop maakt deel uit
van de Amerikaanse steun voor het Plan Colombia, een miljardenplan dat
officieel bedoeld is om de drugteelt te bestrijden maar in feite gericht is
tegen de Colombiaanse rebellen.

Venezuela overweegt zijn defensiebudget op te trekken. We zijn bezorgd over
de stijgende militaire aanwezigheid, en niet alleen omdat die van de VS
afkomstig is, verklaarde Hugo Chávez, net voor het Colombiaanse
vredesproces instortte op 20 februari. Het vuur zal niet uitgaan als je er
meer hout opgooit, zo vatte de Venezolaanse president zijn visie op het
Plan Colombia samen.

De laatste jaren pleegden verschillende Latijns-Amerikaanse landen overleg
om de defensieuitgaven in toom te houden. Het topoverleg - gecoördineerd
door de ECLAC- leidde tot dusver tot één klein succesje: een voorakkoord
tussen Chili en Argentinië. Tot dusver bleef het vooral bij woorden.

Ook Brazilië wil 70 militaire vliegtuigen kopen. Dat plan dateert al van de
jaren negentig maar werd van onder het stof gehaald nadat Argentinië de
status kreeg van ‘belangrijke bondgenoot’ van de NAVO, stelt George Vickers
van het Washington Office on Latin America, een mensenrechtengroep.

Waarnemers uit mensenrechtenhoek wijzen op de nefaste rol die de VS in
Latijns-Amerika spelen. De Chileense beslissing om Amerikaanse F-16’s aan te
kopen kwam er pas nadat Washington het verbod op wapenverkopen aan Chili,
van kracht sinds de eerste jaren van het regime-Pinochet (1973-1990),
ophief.

De Verenigde Staten zijn in ieder geval de grootste leverancier van wapens
in Latijns-Amerika. Om precies te zijn: 36 procent van de
Latijns-Amerikaanse wapenleveringen zijn afkomstig uit de VS. Dat cijfer
staat vermeld in het laatste rapport van Grimmett, dat nog dateert van vorig
jaar.

Zonder jouw steun bestaat MO* niet.

Steun ons en word proMO* voor maar €4/maand of doe een vrije gift. 2916   proMO*’s steunen ons vandaag al. We hopen 2021 te kunnen starten met 3000 proMO*‘s, word jij er één van?

Word proMO* of Doe een gift