Congolees kobalt en koper voor Chinees geld

China heeft de Congolese regering een recordbedrag van vijf miljard dollar geleend voor de uitbouw van zijn infrastructuur en mijnontginning. Het gaat over de grootste lening die China ooit aan een Afrikaans land toekende. In ruil hiervoor krijgt de Aziatische grootmacht toegang tot de rijke bodemschatten van het Centraal-Afrikaanse land.
De 5 miljard dollar of 3,61 miljard euro betreft een conditionele lening die grotendeels gefinancierd wordt door de China Exim Bank, een van de grootste buitenlandse crediteurs ter wereld. Het geld is bedoeld voor de uitbouw van de Congolese infrastructuur en mijnontginning en zou concreet gebruikt worden voor de aanleg van onder andere (spoor)wegen, ziekenhuizen, woningen, telecominfrastructuur en universiteiten.
In ruil voor deze lening zou China toegang krijgen tot de rijke bodemschatten van Congo. Dat is niet niks, want Congo heeft grote hoeveelheden kostbare grondstoffen, waarvan koper, kobalt en industriële diamant de belangrijkste zijn. Samen met andere delfstoffen zoals tin, zink, mangaan, goud, zilver, steenkool, uranium, bauxiet, cadmium en ijzererts maken ze van Congo een van de rijkste landen van Afrika wat betreft natuurlijke hulpbronnen.

Eindelijk voet aan de grond in Congo


De interesse van China voor Afrika is niet nieuw. Chinese bedrijven engageren zich al enkele jaren in bouwprojecten in Afrika en houden zich naast het aanleggen van nieuwe wegen ook bezig met het uitbreiden en vernieuwen van het Afrikaans spoorwegennet en het bouwen van krachtcentrales. Deze investeringen zijn niet alleen voordelig voor Afrika. Ook China heeft er baat bij. De voorbije jaren is de handel tussen China en Afrika immers enorm gestegen. En ook op diplomatiek en politiek vlak wordt de rol van China op het Afrikaanse continent steeds groter.
Tot nog toe was China er echter niet in geslaagd om stevig voet aan de grond te krijgen in het Centraal-Afrikaanse Congo. Omwille van moeilijke contacten met de Congolese regering en de wijdverspreide informele economie in het land, slaagden de Chinezen er niet in om Congo ‘binnen te geraken’. Na een charmeoffensief van de Chinese regering en een bezoek van president Kabila aan China vorig jaar, ging de bal dan toch aan het rollen. Op een aantal maanden tijd steeg de lening van 1 miljard dollar naar de huidige 5 miljard.
China-kenner en onderzoeker aan het Brussels Institute of Contemporary China Studies, Jonathan Holslag, waarschuwt voor een zeer snelle evolutie de komende jaren. “De handel tussen China en Congo zal verdriedubbelen en het insijpelen van Chinese mijnbedrijven en Chinese (gast)arbeiders zal enorm zijn en niet lang op zich laten wachten”, zegt hij.

Lak aan mensenrechten


Een van de kritieken op de lening is dat China niet zwaar tilt aan de mensenrechten in de landen waaraan het hulp geeft. Het tracht enkel zijn positie te verstevigen en stelt bijgevolg geen voorwaarden aan regimes die een loopje nemen met goed bestuur, zo klinkt het. Bovendien komen de Chinese investeringen vooral de Congolese elite en de Chinezen zelf ten goede en blijft de gewone Congolees vaak in de kou staan.
Toch zegt Holslag dat we ervan uit kunnen gaan dat de Congolese economie voordeel zal halen uit de infrastructurele vernieuwingen en dat zijn output drastisch zal stijgen in de nabije toekomst.
Voor meer informatie over de verhouding tussen China en Afrika kan u terecht bij het Brussels Institute of Contemporary China Studies (BICCS) of bij MO* magazine.

Zonder jouw steun bestaat MO* niet.

Steun ons en word proMO* voor maar €4/maand of doe een vrije gift. 3190   proMO*’s steunen ons vandaag al. 

Word proMO* of Doe een gift