De ontdekking van Armageddon

De New Age beweging speelde een centrale rol in de hele gekte omtrent 2012. Deze beweging heeft haar roots in Westerse tradities maar zet zich er tevens tegen af.  Ze adopteert maar al te graag wijsheden, gebruiken en geloven uit vreemde culturen. Zo werden ook de Maya’s en hun kalender een deel van het ideologische lappendeken van de New Age beweging. 

  • Mayahieroglyfen die de datum van de datum van de creatie, 11 augustus 3114 voor Christus, voorstellen volgens de Lange Telling.

De mythe begon in de jaren zestig met de vondst van een stenen pilaar in de Mayaruïnes ‘El Tortuguero’. Hoewel het monument zwaar beschadigd is, vertelt een gangbare interpretatie van de hiërogliefen dat op het einde van de dertiende bak’tun de Maya god Bolon Yokte aanwezig zal zijn op een gebeurtenis. De god Bolon Yokte wordt zowel met oorlog als creatie geassocieerd. Een bak’tun is een eenheid in wat archeologen de Lange Telling noemden in het kalendersysteem van de Maya’s. Deze Lange Telling begint op 11 augustus 3114 voor Christus. Voor de Maya’s is dit de dag dat hun wereld gecreëerd werd. Eén bak’tun omvat 144.000 dagen. Het einde van de dertiende bak’tun valt zo op 21 december 2012.

Dat de wereld op 21 december verdwijnt berust eigenlijk op een vrije interpretatie van de archeoloog Michael Coe. Dertien is een belangrijk, zo niet heilig, getal voor de Maya’s. Als 3114 voor Christus het begin was, dan moesten dertien bak’tuns later wel het einde zijn, besloot de archeoloog. Bovendien  verwees de tekst naar Bolon Yokte. Voldoende bewijs dus voor Michael Coe dat de Maya’s op het einde van de dertiende bak’tun de vernietiging van deze wereld voor ogen hadden. In 1966 omschreef de archeoloog deze vernietiging in een wel heel christelijke term, ‘Armageddon’.

Een Mayamythe van Westerse makelij

Een voorspelling van de naderende Armageddon in volle Koude Oorlog periode was nog zo zot niet en speelde in op de verbeelding en angsten van een publiek wiens kennis van de Maya’s nihil was. Bijgevolg inspireerde de voorspelling al gauw populaire Anglo-Amerikaanse tv-programma’s en pseudowetenschappelijke publicaties die voornamelijk in de new age beweging goed verkochten.

Gaandeweg linkten zelfverklaarde experten, zelfs één zelfverklaarde reïncarnatie van een 7de-eeuwse Mayakoning, deze voorspelling aan buitenaardse wezens, de Azteken, astrologische fenomenen, de Chinese I Ching, Nostradamus en vreemde mythes en legendes. Naarmate computers toegankelijker werden voor het grote publiek en het internet en sociale netwerken groeiden, verspreidde de mythe zich razendsnel. De regisseur Roland Emmerich, een expert in het maken van film over de apocalyps, gebruikte de datum zelfs voor zijn kaskraker ‘2012’.  De mythe blijkt voor een groot deel gepromoot uit commerciële overwegingen. Angst verkoopt namelijk goed.

Deus ex machina

Misschien kan je 2012 nog het best omschrijven als een volksmythe van het digitale tijdperk. De analyse van de Guatemalteekse archeoloog Ernesto Arredondo is duidelijk. ‘De mythes over het einde van de wereld zijn een joods-christelijke traditie. Het zijn buitenlandse uitvindingen. Ze komen niet van de Maya’s.’

Zonder jouw steun bestaat MO* niet.

Wil je dat MO* dit soort verhalen blijft brengen?
Steun ons en word proMO* voor maar €4/maand of doe een vrije gift

Word proMO* of Doe een gift

Over de auteur

randomness