Het Vlaamse middenveld werkt aan transitie

Slechts weinigen ontkennen nog dat we naar een andere, groene economie moeten. Alleen blijkt dat makkelijker gezegd dan gedaan. In Vlaanderen loopt de overgang naar een andere economie niet van een leien dakje. Dat legde ingenieur en auteur Peter Tom Jones haarscherp bloot in zijn boek Terra Reversa. Om meer beweging te krijgen, nam hij het initiatief tot een zogenaamd transitienetwerk van het middenveld.
Wat is een transitienetwerk van het middenveld?
PTJ: ‘Dit netwerk verenigt mensen met visie uit diverse hoeken van het progressieve middenveld.* Het betreft zowel de klassieke sociale bewegingen als wat wij de “vloeibare” of niet-georganiseerde civiele samenleving noemen. Het netwerk streeft een evenwicht na tussen eerder autonome systeemdenkers en zwaarwichtige figuren uit het klassieke middenveld, genre Ann Demeulemeester (algemeen secretaris ACW), Caroline Copers (algemeen secretaris ABVV) of professor Hans Bruyninckx (voorzitter Bond Beter Leefmilieu). We trachten alle belangrijke thema’s mee te nemen: arbeid, milieu, Noord-Zuid, cultuur… Het cement tussen de deelnemers is dat we allen pleiten voor een sociaal-rechtvaardige overgang naar een ecologisch duurzame samenleving in een mondiaal perspectief.’
 
Wat wil het netwerk precies doen? 
‘We stellen vast dat de bestaande transitieprocessen dreigen te verglijden in technocratische acties, waarbij het sociale aspect veronachtzaamd wordt. Vanuit die optiek riepen Vicky De Meyere en ikzelf in Terra Reversa op om een visionair transitienetwerk van het middenveld op te richten. Het netwerk ziet voor zichzelf vier centrale functies: het ontwikkelen van een gedeeld en samenhangend streefbeeld (rechtvaardige duurzaamheid); leren van elkaar; het werken aan een groter draagvlak voor een rechtvaardige transitie; en het beïnvloeden van beleidsprocessen van overheden en bedrijven, en zeker ook van bestaande transitieprocessen.’
 
Wat kan het middenveld dat de politiek niet kan? 
‘Helaas is “de politiek” doorgaans reactief: het gaat vooral om het behartigen van korte termijn, particuliere belangen. Moeilijker maatregelen lonen electoraal niet. Een transitie vereist echter een proactieve politiek die gedurfde acties onderneemt. De enige manier om die impasse te doorbreken, is ervoor te zorgen dat het draagvlak voor een transitie groter wordt. Zo hopen we op een positieve spiraal waar het grotere draagvlak ook zorgt voor meer durf bij beleidspartijen, waardoor het draagvlak opnieuw vergroot. Het progressieve middenveld heeft hier een historische rol te spelen. Het kan het draagvlak voor een transitie leveren in ruil voor het rechtvaardig maken ervan.’
 
Wat is de relatie met het bedrijfsleven?
 ‘In het netwerk zitten brugfiguren naar dat deel van de bedrijfswereld dat maatschappelijk verantwoord ondernemerschap ernstig neemt. Uiteindelijk zal iedereen moeten samenwerken in de transitie: overheden, academici, bedrijfsleven en de civiele samenleving.’ 
nvdr: ook John Vandaele, auteur van dit artikel, maakt deel uit van het netwerk.

Zonder jouw steun bestaat MO* niet.

Wil je dat MO* dit soort verhalen blijft brengen?
Steun ons en word proMO* voor maar €4/maand of doe een vrije gift

Word proMO* of Doe een gift

Over de auteur