Jaar van de waarheid voor Amazonewoud

Kan Brazilië de ontbossing in het Amazonewoud verder terugdringen? De voorbije drie jaren werd het grootste regenwoud op aarde steeds minder sterk aangevreten, maar door de economische groei in Brazilië en de stijgende sojaprijzen dreigt een nieuwe aanval van kapwoede.
De vooruitgang die Brazilië boekte bij de bescherming van het Amazonewoud is spectaculair. Van augustus 2003 tot juli 2004 ging nog meer dan 27.000 vierkante kilometer voor de bijl; van augustus 2006 tot juli 2007 amper 11.224 vierkante kilometer.
Maar sinds mei gaat het weer de verkeerde kant op, waarschuwt Imazon, een niet-gouvernementeel instituut dat de ontbossing in het Amazonewoud op de voet volgt. Het Braziliaans ministerie van Milieu geeft toe dat er tussen augustus en november van het voorbije jaar 10 procent meer bos verdween in het Braziliaanse Amazonewoud dan tijdens dezelfde periode in 2006.
Nu regent het hard in het gebied, wat de houtkap traditioneel afremt. Maar als het vanaf mei weer droger wordt, moet de regering alle zeilen bijzetten om de achteruitgang van de voorbije maanden te compenseren, zegt Carlos Souza Junior, algemeen secretaris van Imazon.
De goede resultaten van de voorbije jaren waren voor een deel te danken aan een in maart 2004 gelanceerd regeringsprogramma dat het toezicht op de toegelaten houtkap in het Amazonewoud verbeterde. De overheid ging ook harder optreden tegen wildkap, er kwamen meer beschermde gebieden en ook consumenten en milieubeschermers konden meer doen om het bos in stand te houden.

Economie allesbepalend


“Maar onze studies vertellen ons dat economische factoren de doorslag geven”, waarschuwt Souza. De voorbije jaren daalde de prijs van soja en had de Braziliaanse veeteelt te kampen met mond- en klauwzeer. Daardoor was er minder nood om bosgebieden om te zetten in weilanden of akkers.
Nu de landbouwprijzen weer stijgen, smeden sojatelers nieuwe expansieplannen. Brazilië plant ook steeds meer suikerriet aan om de toenemende vraag naar de biobrandstof ethanol te dekken. Suikerriet wordt niet in de Amazoneregio verbouwd, maar wel in de buurt ervan, waardoor de gronden daar duurder worden en arme boeren nieuw land moeten ontginnen.
“De regering moet veel korter op de bal spelen en snel strenge straffen uitspreken die een afschrikwekkend effect kunnen hebben”, vindt Souza. Daarvoor kan de Braziliaanse overheid rekenen op het snel waarschuwingssysteem van Imazon dat vanaf februari in heel het Amazonegebied in real time grootschalige ontbossing kan detecteren.
De Braziliaanse regering heeft al beslist haar inspanningen dit jaar te concentreren op 32 Amazonegemeenten waar de ontbossing de voorbije jaren het ergste was. Grootgrondbezitters moeten er een nieuwe aangifte doen van de weilanden en akkers die ze er bezitten, met precieze metingen waarbij moderne technieken worden gebruikt. Eigenaars die illegaal bomen rooien, verliezen het recht leningen aan te gaan of gronden te verkopen. Vee of gewassen die op illegaal vrijgemaakte gebieden worden geteeld, mogen ook niet meer worden verkocht.
De regering krijgt steun van het Forum voor een Duurzame Amazoneregio, een samenwerkingsverband van sociale bewegingen, niet-gouvernementele organisaties, onderzoeksinstellingen en grote bedrijven. Ze hebben een gedragscode ondertekend waarmee ze zich onder meer verplichten naar “nul ontbossing” te streven – een toestand waarbij evenveel nieuwe en waardevolle bomen worden geplant als er worden omgehakt. Eén van de ondertekenaars is het mijnbouwbedrijf Vale do Rio Doce. Het bedrijf levert geen ijzererts meer aan metaalbedrijven die profiteren van illegale houtkap of die hun arbeiders slecht behandelen.

Maak MO* mee mogelijk.

Word proMO* net als 3196   andere lezers en maak MO* mee mogelijk. Zo blijven al onze verhalen gratis online beschikbaar voor iédereen.

Ik word proMO*    Ik doe liever een gift