"Nieuwe gezinswet draait klok 50 jaar terug voor vrouwen in Mali"

Vrouwenorganisaties en mensenrechtenverdedigers zijn niet te spreken over de nieuwe gezinswet in Mali. De nieuwe wet scherpt de ongelijkheid tussen mannen en vrouwen in het huwelijk en het erfrecht aan, klagen ze.

De critici zijn niet mals voor het parlement, dat de nieuwe wet begin december goedkeurde. Dit draait de klok meer dan vijftig jaar terug, klinkt het. “Onder druk van de islamisten zijn verscheidene bestaande bepalingen gesneuveld die de rechten van vrouwen en kinderen garandeerden”, oordeelt een groep van organisaties die vrijdag (16 december) samen reageerden.

Geen gelijkheid

Mali werkt al jaren aan een nieuwe gezinswet. In augustus 2009 had het Malinese parlement een ander wetsontwerp goedgekeurd dat op meer instemming kon rekenen van het middenveld. “Van gelijkheid tussen mannen en vrouwen was er nog geen sprake, maar voor de vrouwen zaten er toch belangrijke punten van vooruitgang in”, zegt Diawara Bintou Coulibaly van de Vereniging voor Vooruitgang en Ontwikkeling van de Vrouwen in Bamako.

Maar na kritiek uit conservatieve kringen besliste president Amadou Toumani Touré de tekst voor een tweede lezing terug te sturen naar het parlement. Dat hield geen rekening met de suggesties van mensenrechtenorganisaties om meer garanties in te bouwen voor de rechten van de vrouwen. Erger nog, de volksvertegenwoordigers keurden een aantal wijzigingen goed die de ongelijkheid tussen mannen en vrouwen nog vergroten.

De minimumleeftijd voor het huwelijk, die nu achttien jaar is voor mannen en vrouwen, wordt in de nieuwe wet verlaagd tot zestien jaar voor vrouwen. In sommige gevallen kan de rechter zelfs toestemming geven voor het huwelijk van nog jongere meisjes. De Malinese mensenrechtenorganisaties vinden dat verkeerd: meisjes die zo jong trouwen, lopen scholingskansen mis en kunnen ook medische problemen krijgen omdat ze nog niet klaar zijn voor seksuele betrekkingen.

Deur open voor polygamie

Conservatieve Malinezen zijn vooral blij met de erkenning van religieuze huwelijken in de nieuwe tekst. Tot hiertoe heeft de voltrekking van een huwelijk door een geestelijke in Mali geen officiële weerslag – rechtsgeldig is alleen een burgerlijk huwelijk. Dat verandert straks. Malinese activisten vrezen dat vrouwen daardoor veel minder kansen zullen hebben om zich te verzetten tegen monogamie. Een burgerlijk huwelijk kan immers maar met één vrouw worden gesloten. De islam laat mannen toe tot vier vrouwen te nemen.

Mensenrechtenverdedigers storen zich ook aan nieuwe bepalingen over het erfenis- en hoederecht die geïnspireerd zijn door religieuze principes en het gewoonterecht. De critici klagen dat de wet de rechten van weduwen onvolledig beschermt. Ze dreigen het huis uit gezet te worden dat ze mee hebben gefinancierd, en kunnen ook niet altijd aanspraak maken op het hoederecht over hun kinderen.

De nieuwe wet moet nog worden bekrachtigd door de president. Samou Coulibaly van de Malinese Vereniging voor de Mensenrechten zegt dat zijn organisatie samen met andere middenveldorganisaties aan “mogelijke acties” werkt om de president te overtuigen dat er toch een betere bescherming moet komen van de rechten van vrouwen en kinderen.

Zonder jouw steun bestaat MO* niet.

Wil je dat MO* dit soort verhalen blijft brengen?
Steun ons en word proMO* voor maar €4/maand of doe een vrije gift

Word proMO* of Doe een gift