Psychiatrische patiënten worden mishandeld in VN-instellingen

Patiënten in VN-geleide psychiatrische instellingen in Kosovo leven in mensonterende omstandigheden. Geweld, seksueel misbruik en verregaande verwaarlozing maken van hun verblijf een hel. Dat zijn de ophefmakende bevindingen na een tweejarig onderzoek van Mental Disability Rights International (MDRI). De VN-missie in Kosovo ontkent de feiten niet maar pleit verzachtende omstandigheden.


Mental Disability Rights International (MDRI) beweert de belangrijkste psychiatrische instellingen onder VN-beheer in Kosovo grondig te hebben doorgelicht en dringt aan op de sluiting van deze instellingen van zodra er voor de patiënten een alternatief gevonden is. In de drie onderzochte instellingen - het Speciaal Centrum in Stime (285 bedden), het bejaardentehuis in Pristina (165 bedden) en de psychiatrische afdeling van het Universitair Ziekenhuis in Pristina - vormen fysiek geweld en seksueel misbruik slechts een deel van het schrijnende probleem: mensen leven er als planten, apathisch en zonder enige privacy.

Volgens het rapport zijn de instellingen bijzonder smerig, stinken ze naar urine en uitwerpselen, en zwermen er overal vliegen. Bovendien is er geen psychiater in vaste dienst en bestaat de behandeling louter uit de toediening van medicatie. Van controle over de dosering daarvan is ook al geen sprake.
Eric Rosenthal, directeur van MDRI, beschuldigt de VN-missie in Kosovo dan ook ronduit van schending van die mensenrechten die de VN precies dienen te beschermen, en eist dringende hervormingen. De bescherming van de patiënten tegen geweld en seksueel misbruik, een onderzoek naar de misbruiken uit het verleden, en de oprichting van verzorgingsdiensten als alternatief voor levenslange opsluiting dienen daarbij prioriteit te krijgen.

Kosovo, de meest zuidelijke Servische provincie, wordt sinds 1999 door de VN-missie in Kosovo (UNMIK) bestuurd. Onder VN-resolutie 1244 is Kosovo Servisch grondgebied gebleven, hoewel zowat alle voormalige Servische inwoners van het gebied gevlucht zijn en het voorlopig niet wagen terug te keren naar hun huizen tussen de zowat twee miljoen etnische Albanezen.

De VN-missie in Kosovo ontkent het gros van de aantijgingen niet, maar verschuilt zich achter een gebrek aan middelen en donorgelden. Susan Manuel, woordvoerster van de missie, stelt dat de VN de tekortkomingen en mistoestanden in de Kosovaarse psychiatrische instellingen altijd heeft onderkend, en grote inspanningen doet om de toestand te verbeteren. Volgens haar is de problematiek complexer dan de MDRI laat uitschijnen: de behandeling van psychiatrische patiënten is niet enkel delicaat op het vlak van mensenrechten, maar ook op puur medisch vlak.

Manuel wijst erop dat er in Kosovo sinds 1999 minstens drie ultramoderne instellingen waren gebouwd, en dat de omstandigheden sinds de komst van NAVO en VN aanzienlijk waren verbeterd. De controle over psychiatrische instellingen zou trouwens geen VN-bevoegdheid zijn, maar wel de verantwoordelijkheid van het provinciale Kosovaarse zelfbestuur.

Ondertussen heeft het Servische ministerie van Volksgezondheid aangeboden honderden psychiatrische patiënten uit Kosovo naar instellingen in Servië te verhuizen. Volgens de woordvoerder van de minister, Zdravko Vitosevic, zijn veel patiënten in Kosovo oude Serviërs of zigeuners zonder familie, voor wie een verhuis geen probleem zou vormen. De UNMIK heeft het voorstel afgewezen. Volgens een aantal Servische ambtenaren van Volksgezondheid zou een aantal Albanese Kosovaren toch al op eigen houtje hulp gezocht hebben in Servië, en meer specifiek in het Psychiatrische Ziekenhuis van de Zuid-Servische stad Nis. Het ministerie van Volksgezondheid heeft de MDRI intussen al uitgenodigd voor een bezoekje aan die instelling.



Xml=0

Ref: eu hd




Ik ben proMO*

Nu je hier toch bent

Om de journalistiek van MO* toekomst te geven, is de steun van elke lezer meer dan ooit nodig. Vind je dat in deze tijden van populisme en nepnieuws een medium als MO* absoluut nodig is om de waarheid boven te spitten? Word proMO*.

Wil je bijdragen tot de mondiale (onderzoeks)journalistiek in het Nederlandstalig taalgebied? Dat kan, als proMO*.

Wil je er mee voor zorgen dat de journalistiek van MO* mogelijk blijft en, ondanks de besparingspolitiek, verder uitgebouwd wordt? Dat doe je, als proMO*.

Je bent proMO* voor € 4/maand of € 50/jaar.

Word proMO* of Doe een gift