Schandaal bedreigt broze stabiliteit in Servië

Servië is in de ban van een groot
spionageschandaal. Op 14 maart werd Momcilo Perisic, één van de
vice-premiers van Servië, samen met een Amerikaans diplomaat opgepakt door
de militaire politie. Perisic zou computerschijven met militaire geheimen
hebben willen doorsluizen. Het schandaal brengt de conflicten tussen de
machthebbers in ex-Joegoslavië naar buiten en bedreigt de stabiliteit in het
land, zeggen waarnemers.


De diskettes bevatten verslagen van bijeenkomsten van de Generale Staf van
het Joegoslavische leger en ook informatie die belastend is voor Slobodan
Milosovic. Milosevic staat momenteel terecht voor het Internationaal
Oorlogstribunaal voor ex-Joegoslavië in Den Haag (ICTY). Over de exacte
motieven van Perisic -vroeger een medewerker van Milosevic- heerst
onduidelijkheid.

Maar de vraag is waarom het leger zich via de militaire politie in de zaak
mengde. Dit is duidelijk een zet van overblijvers van het oude regime, die
bang zijn van het ICTY, stelt analist Srbobran Brankovic. De conservatieve
krachten in het leger hebben hier een belangrijke hand in - het schandaal
kan de hervormingsgezinde Servische regering in gevaar brengen.

Het schandaal staat niet los van de groeiende onenigheid tussen Vojislav
Kostunica, president van Joegoslavische Republiek die uit Servië en
Montenegro bestaat, en Zoran Djindjic, premier van Servië. Beiden behoren
tot de Democratische Oppositie van Servië (DOS), een los
samenwerkingsverband van 18 partijen dat Milosovic 17 maanden geleden van de
macht verjoeg.

Zoran Djindjic controleert de machtige Servische politie en andere
instituties in de republiek. Hij is voorstander van verregaande hervormingen
en leverde in juni Milosevic uit aan het oorlogstribunaal. Kostunica is een
tegenstander van uitleveringen aan het ICTY. Hij argumenteert dat andere
landen misdaden tegen de Serviërs hebben gepleegd, en dat hun leiders
vrijuit gaan. De president is sterk afhankelijk van het leger en heeft
nagelaten om belangrijke Milosevic-getrouwen uit het leger te ontslaan. Het
Joegoslavische leger steekt bijvoorbeeld zijn bewondering voor
oorlogsmisdadigers Ratko Mladic en Radovan Karadzic niet onder stoelen of
banken. Djindjic verwijt Kostunica dat hij heeft toegelaten dat het leger
zich met de aanhouding van Perisic in de politiek mengde.

Het spionageschandaal kan de economische hulp aan Joegoslavië in het gedrang
brengen. Onder druk van de VS hebben verschillende internationale
organisaties ermee gedreigd hun steun terug te trekken als Joegoslavië niet
meewerkt met het ICTY. Een lening van 850 miljoen dollar en nog eens 105
miljoen dollar aan hulp van de Verenigde Staten worden momenteel in vraag
gesteld. Ofwel werken we mee, ofwel gaan we terug naar onze geïsoleerde
positie van de jaren 90, stelde Djindjic onlangs. Deze spionagezaak
bedreigt de hervormingen, onze relaties met de VS en internationale
organisaties. Door zich in deze zaak te mengen, brengt president Kostunica
de broze reputatie en het herstel van ons land in gevaar, besluit analist
Ognjen Pribicevic.
Ik ben proMO*

Nu je hier toch bent

Om de journalistiek van MO* toekomst te geven, is de steun van elke lezer meer dan ooit nodig. Vind je dat in deze tijden van populisme en nepnieuws een medium als MO* absoluut nodig is om de waarheid boven te spitten? Word proMO*.

Wil je bijdragen tot de mondiale (onderzoeks)journalistiek in het Nederlandstalig taalgebied? Dat kan, als proMO*.

Wil je er mee voor zorgen dat de journalistiek van MO* mogelijk blijft en, ondanks de besparingspolitiek, verder uitgebouwd wordt? Dat doe je, als proMO*.

Je bent proMO* voor € 4/maand of € 50/jaar.

Word proMO* of Doe een gift