Verhoging ontwikkelingshulp is kwantitatieve trendbreuk

De Amerikaanse niet-gouvernementele
organisaties reageren positief op het plan van de Amerikaanse president
George W. Bush om - gespreid over drie jaar - 5 miljard dollar extra vrij te
maken voor ontwikkelingshulp. Toch plaatsen sommige ngo’s vraagtekens bij de
economische voorwaarden die het voorstel van Bush koppelt aan de hulp. De
bedoeling van Bush is dat elke dollar hulp twee dollar privé-kapitaal
aantrekt. De hamvraag is echter of ook de bedrijven in de
ontwikkelingslanden daar beter van worden.


De VS geven het goede voorbeeld, verklaarde Bush gisteren (donderdag). We
gaan onze ontwikkelingshulp verhogen met vijf miljard dollar voor de drie
komende begrotingen. Dit nieuwe geld komt boven op het huidige budget dat ik
ingediend heb in het Congres. Volgens een verklaring van het Witte Huis zal
het budget voor ontwikkeling van 2001 tot 2003 stijgen met 22 procent. De
hulp aan Afrika stijgt met 30 procent, aan Azië en het Midden-Oosten met 39
procent en Latijns-Amerika en de Cariben met 29 procent.

Dat is minder goed nieuws dan het lijkt. Het budget dat de VS aan
ontwikkelingshulp besteden, blijft voorlopig het laagste van alle
industrielanden. De grootmacht besteedt 0,1 procent van zijn bruto
binnenlands product aan ontwikkelingshulp. Op de begroting voor 2002
reserveerde het Congres in december 15,4 miljard dollar voor hulp
ontwikkelingslanden.

Het gaat wel om de sterkste verhoging van het budget voor ontwikkelingshulp
in de Amerikaanse geschiedenis. De Amerikaanse ontwikkelingshulp kromp de
laatste 15 jaar enkel in. De begroting voor 2002 week al enigszins af van
die trend - het budget voor ontwikkeling lag 400 miljoen dollar hoger dan
het jaar voordien. 5 miljard dollar extra betekent een duidelijke breuk met
het verleden.

Het nieuws is een opsteker voor de internationale top in het Mexicaanse
Monterrey. Volgende week praten de wereldleiders daar over de financiering
van ontwikkeling. De top werd nu al als een mislukking aangekondigd, omdat
zowel de VS als de Europese Unie zich niet willen scharen achter een oude
belofte om 0,7 procent van hun bnp te besteden aan ontwikkelingshulp. De
Wereldbank heeft in een recente studie voorgerekend dat de huidige officiële
ontwikkelingshulp moet verdubbelen om het aantal armen in de wereld tegen
2015 te kunnen halveren - één van de zogenaamde Millenniumdoelstellingen van
de Verenigde Naties.

De vijf miljard gaan naar een nieuw Millenniumfonds, dat wordt omschreven
als een fonds dat initiatieven zal financieren waarmee ontwikkelingslanden
hun economie en levensstandaard kunnen verbeteren. Een groot deel van het
geld - 2,85 miljard - zal naar de Wereldbank vloeien. De Amerikaanse
bijdrage aan de internationale kredietinstelling zal met 20 procent stijgen
over de komende drie jaar, op voorwaarde dat De Wereldbank aandringt op
hervormingen en resultaten. Bush wil ook dat 50 procent van de zachte
leningen die de Wereldbank aan ontwikkelingslanden via de Internationale
Ontwikkelingsassociatie (IDA) uitschrijft, omgezet worden in giften.

Wat er met de rest van het geld gaat gebeuren, blijft onduidelijk. Bush
benadrukt dat enkel die landen in aanmerking komen die privé-investeringen
aanmoedigen en hun economie hervormen. Een goed economisch beleid moet de
bedrijven loslaten en de creativiteit toelaten die nodig is voor
ontwikkeling, zegt Bush. Daarom zullen we landen belonen die een open
markt hebben en een duurzame begrotingspolitiek.

Volgens het Witte Huis heeft de verhoging de zegen van talrijke groepen uit
de civiele maatschappij, onder wie AFL-CIO (de belangrijkste Amerikaanse
vakbond) Catholic Relief Services, Friends of the Earth, the Heritage
Foundation en Oxfam.

Sommige activisten hebben echter heel wat kritiek op de mededeling. Het
klinkt als een nieuwe manier om Amerikaanse bedrijven te subsidiëren die in
de ontwikkelingslanden werken, zegt Sameer Dossani, coördinator bij
Globalisation Challenge Initiative. Dossani voorspelt dat een groot deel van
de vijf miljard naar infrastructuurprojecten zal vloeien. De nadruk van de
Amerikaanse regering op Output Based Aid (resultaatgerichte hulp - OBA) zal
de lokale leveranciers van goederen en diensten van de markt verdringen
omdat de Wereldbank pas geld op tafel legt als een project resultaat
oplevert of, in sommige gevallen, als het project is afgerond. Enkel
multinationals hebben het startkapitaal om contracten in de wacht te slepen,
zegt Dossani. Het geld zal terugvloeien naar Amerikaanse bedrijven, daar
komt het op neer.

Zonder jouw steun bestaat MO* niet.

Wil je dat MO* dit soort verhalen blijft brengen?
Steun ons en word proMO* voor maar €4/maand of doe een vrije gift

Word proMO* of Doe een gift