Vijf na twaalf voor Filipijnse biodiversiteit

Een van de arena’s in de eindstrijd om de bioculturele diversiteit van onze planeet ligt op de Filipijnen. Op grote schaal en praktisch onopgemerkt door de buitenwereld wordt het oeroude weefsel van natuur en cultuur er ontrafeld en vernietigd. Van Gonzaga in het hoge noorden tot diep in het zuiden, op Tawi-Tawi, woedt een stille en vuile oorlog.

Kustlijnen, wouden, bergen en zeeën: ze worden in een hels tempo geëxploiteerd. Voor de eerste volkeren en de verbijsterende flora en fauna op de meer dan 7.100 eilanden krimpt de leefruimte tot zakdoekgrootte. Illegale houtkap en mijnbouw geven de natuurelementen steeds meer speelruimte.

‘No more delays, no more excuses,’ smeekte de Filipijnse afgevaardigde Naderev Saño op de jongste klimaatconferentie in Doha. De vernietiging van zovele habitats had het dodental door de tyfoon Bopha net enorm opgevoerd. Maar toch konden de 1.900 doden en een ongekende verwoesting op het zuidelijke eiland Mindanao de wankele klimaatkoers van de VN niet bijsturen. De boodschap van Doha aan de Filipino’s: ‘trek uw plan’.

MO* bezocht vier mensen die exact dat en veel meer doen in het paradijselijke noorden van het land. Ze hebben er hun levenstaak van gemaakt om de bioculturele kaalkap te stoppen. Het gaat om milieupriester Jan Couvreur (Quirino), Julie Flores, coördinator van de coöperatieve Payoga (Gamu), milieuactiviste Esperlita Garcia (Gonzaga) en bioloog Merlijn van Weerd (San Mariano). Het viertal werpt meer licht op een milieuproblematiek die voor westerlingen moeilijk te vatten is. De Filipino cultuur is ondanks duidelijke beïnvloeding door Amerikaanse en Spaanse kolonisering, erg complex.

Alle vier vechten deze mensen met ongelijke wapens, vaak tegen beter weten in en met minieme steun. Ook van de Filipijnse overheid. Nog altijd staat nepotisme in de Filipijnen, sick man of Asia, behoorlijk bestuur in de weg. Wat in Manila wordt beslist, sijpelt vaak nauwelijks of laat door “in the province”. Zeker als het de beurs van de plaatselijke politieke dynastieën raakt. Officieel beweert de overheid het omgekeerde en richtte ze in maart van 2012 de Regional Anti-Illegal Logging Task Force op voor wat de media een ‘war on logging’ noemt. In werkelijkheid echter vallen illegale houtkap en mijnbouw vaak in de dode hoek van de regering Aquino. In de aanloop naar de verkiezingen van 13 mei 2013 speelt deze mondiale problematiek een perifere rol.

De zwarte kusten van Gonzaga
Terwijl Chinese mijnbedrijven Gonzaga van de kaart graven, probeert de burgemeester van dit Filipijnse kuststadje de lokale milieuactiviste het zwijgen op te leggen. ‘De kans dat ik voor de verkiezingen wordt ontvoerd of vermoord is reëel,’ zegt Esperlita Garcia.
Lees verder

Rivieren van Filipijns hardhout
Het zijn niet de arme boeren die de laatste ongerepte wouden op de Filipijnen slechten. Nederlandse wetenschappers durven na tien jaar onderzoek de echte schuldigen aanwijzen: de georganiseerde misdaad.
Verschijnt op 7/05

De eeuwige strijd tegen Japans bloedgras
Zonder rijst in de maag blijven arme boeren de oorspronkelijke wouden in de provincie Isabela vernietigen. De ngo Payoga leert hun op een duurzame manier overleven. “En dat is net geen Sisyphuswerk,” zegt coördinator Julie Flores.
Verschijnt op 8/05

Planten voor God en klein Pierke
Dat er in het noorden van de Filipijnen nog ongerepte wouden liggen, is ondermeer te danken aan de decennialange strijd van Jan Couvreur. Een West-Vlaamse scheutist die uitgroeide tot een Filipijnse milieuheld.
Verschijnt op 9/05

Ik ben proMO*

Nu je hier toch bent

Om de journalistiek van MO* toekomst te geven, is de steun van elke lezer meer dan ooit nodig. Vind je dat in deze tijden van populisme en nepnieuws een medium als MO* absoluut nodig is om de waarheid boven te spitten? Word proMO*.

Wil je bijdragen tot de mondiale (onderzoeks)journalistiek in het Nederlandstalig taalgebied? Dat kan, als proMO*.

Wil je er mee voor zorgen dat de journalistiek van MO* mogelijk blijft en, ondanks de besparingspolitiek, verder uitgebouwd wordt? Dat doe je, als proMO*.

Je bent proMO* voor € 4/maand of € 50/jaar.

Word proMO* of Doe een gift