"VS moeten strategisch belang Angola erkennen"

Angola worstelt met mensenrechtenproblemen, corruptie en een steeds grotere kloof tussen arm en rijk. Geen land om nauwe betrekkingen mee aan te knopen, en toch is dat precies wat een commissie van Amerikaanse zakenlui de Amerikaanse regering aanbeveelt. Als tweede olie-exporteur van Afrika is Angola volgens hen te belangrijk om links te laten liggen.
De “onafhankelijke commissie” van 23 zwaargewichten uit de Amerikaanse industrie wordt gesteund door de invloedrijke Council on Foreign Relations (CFR), een denktank in New York. Het rapport van 80 pagina’s dat de groep maandag publiceerde, breekt een lans voor het aanhalen van de relaties met Luanda. Dat zou de “strategische energie- en veiligheidsbelangen van de VS in de Golf van Guinee dienen”.
De VS moeten Angola evenveel belang toekennen als de landen waar ze zich tot hiertoe op concentreren, vinden de auteurs van het rapport. Daarbij denken ze waarschijnlijk aan Zuid-Afrika, Ethiopië en Nigeria.
Angola is een probleemgeval, geven de initiatiefnemers toe. De VS moeten het regime van president Jose Eduardo dos Santos onder druk zetten om vrije en eerlijke verkiezingen te organiseren en de corruptie aan banden te leggen, vinden ze. Er is volgens hen ook steun nodig voor Angolezen die aandringen op democratische hervormingen en goed bestuur.
“Maar echte hervormingen en ontwikkeling in de richting van meer gelijkheid kunnen niet van buitenaf worden opgelegd”, schrijven de auteurs van het rapport. De binnenlandse dynamiek die nodig is, kan volgens hen wel worden ondersteund door een groter engagement van de VS en van andere westerse landen. “De vooruitgang in Angola gaat hand in hand met de versterking van de relaties met de VS”, concludeert het rapport.
De commissie werd voorgezeten door Frank Wisner en Vincent Mai. Wisner was Amerikaans ambassadeur in Zambia, de Filipijnen, Egypte en India. Nu is hij ondervoorzitter van de American International Group, een grote verzekeraar. Mai is de voorzitter van AEA Investors, een internationale investeringsmaatschappij, en leidt ook de adviesraad voor Afrikaanse Beleidsstudies van de Council on Foreign Relations. De meeste andere leden van de commissie komen uit bedrijven die in Afrika investeren.
Afrika wordt almaar belangrijk voor de oliebevoorrading van de VS. In 2005 waren Afrikaanse olieleveranciers goed voor 18 procent van de olie die in de VS werd verbruikt. De Amerikaanse regering verwacht dat dit aandeel zal stijgen tot 20 procent in 2010 en 25 procent in 2015. Inmiddels levert Afrika al meer olie aan de VS dan de landen van het Midden-Oosten.
De VS halen het leeuwendeel van hun Afrikaanse olie uit West-Afrika en vooral uit de landen aan de Golf van Guinee. Nigeria, de grootste Afrikaanse olieproducent, is de op vier na grootste olieleverancier van de VS. Angola volgt op korte afstand. In december exporteerde Angola 513.000 vaten per dag naar de VS, 40 procent meer dan het jaar voordien.
Maar ook China heeft zijn oog laten vallen op de Afrikaanse olie. De commerciële strijd om het zwarte goud speelt zich onder meer in Angola af. Vorig jaar stak Angola Saudi-Arabië voorbij als belangrijkste leverancier van China.
China heeft miljarden dollar gepompt in economische hulp en investeringskredieten voor Angola. De handel tussen Angola en China - vooral olie en diamanten - schiet ook omhoog. Angola is al de op een na belangrijkste handelspartner van China in Afrika.
De Chinese hulp en investeringen en de hoge olieprijs dragen bij tot een ongeziene economische groei in Angola. Het land liet vorig jaar een groei van 14,3 procent optekenen en breekt dit jaar waarschijnlijk alle records met een groeicijfer van om en bij de 31 procent.
Weinig van die nieuwe rijkdom sijpelt door naar de meerderheid van de 13 miljoen inwoners die het land telt. Vorig jaar stond Angola op de 161ste plaats van 177 landen in de rangschikking die het VN-Ontwikkelingsprogramma elk jaar opmaakt in zijn rapport over menselijke ontwikkeling.
De armoede in Angola heeft veel te maken met de 27 jaar aanslepende burgeroorlog waaraan pas in 2002 een einde kwam. De oorlog eiste 1,5 miljoen mensenlevens, dreef nog meer mensen op de vlucht en vernietigde de infrastructuur van het land. Ook de wijdverbreide corruptie werkt de armoede in de hand. Volgens de niet-gouvernementele waakhond Transparency International behoorde Angola vorig jaar tot de 20 meest corrupte landen ter wereld. “Dat houdt zelfs de moedigste investeerders weg”, zeggen de auteurs van het rapport. Intussen vormen de groeiende kloof tussen arm en rijk en de verwachtingen die de snelle groei schept, nieuwe bedreigingen voor de stabiliteit in het land.
Volgens de commissie moeten de VS absoluut een hogere prioriteit geven aan de relaties met Angola. Of het land er in slaagt zich verder voorspoedig te ontwikkelen, “is van belang voor de oliebevoorrading van de VS en voor de stabiliteit van Centraal en Zuidelijk Afrika.” De commissie pleit onder meer voor het opvoeren van de militaire steun aan Angola en voor gesprekken met China over gemeenschappelijke belangen die ze in het land en in de rest van Afrika hebben.

Zonder jouw steun bestaat MO* niet.

Steun ons en word proMO* voor maar €4/maand of doe een vrije gift. 3190   proMO*’s steunen ons vandaag al. 

Word proMO* of Doe een gift