Witteboordenacties oliesector lopen uit op algemene staking

Sinds vrijdag staan lange rijen automobilisten aan
te schuiven bij de tankstations in Caracas en andere Venezolaanse steden.
Ze vrezen voor nog grotere problemen bij de brandstofbevoorrading nu de
CTV, de grootste vakbondskoepel in het land, voor dinsdag een algemene
staking heeft aangekondigd. Daarmee willen de vakbonden de syndicale acties
van de directie en administratieve en technische ploegen de openbare
oliemaatschappij Petróleos de Venezuela (PDVSA) ondersteunen. De nationale
staking is een nieuwe grote uitdaging voor president Chávez, die moet
optornen tegen een breed oppositiefront.


De witteboordmedewerkers van PDVSA hielden al sinds donderdag gedeeltelijke
stakingen in een aantal van de productie-eenheden van de onderneming. Het
conflict escaleerde snel, en vrijdag kwamen de activiteiten in sommige
raffinaderijen en petrochemische bedrijven die het westen van het land
bevoorraden stil te liggen. Daardoor werd de distributie van benzine en
aardgas al flink in de war gestuurd. Maar de overige arbeiders in de
oliesector hadden zich vrijdag nog niet bij de acties aangesloten, waardoor
het werk in de olievelden en bij de verlading van de olie in tankschepen
gewoon doorging. Zaterdag waren er wel al geruchten dat de tankschepen niet
verder werden gevuld. Venezuela voert 2,6 tot 2,8 miljoen vaten olie en
bijproducten per dag uit - zowat vier procent van de hoeveelheid die in de
wereld gebruikt wordt. Voor Venezuela zelf is de uitvoer van olie goed voor
bijna de helft van de staatsinkomsten.

De directie en het administratieve personeel van PDVSA, die niet bij de
traditionele vakbonden zijn aangesloten maar zich wel zelf hebben
georganiseerd, verzetten zich al weken tegen de benoeming van een nieuwe
bestuursraad door president Chávez. Chávez verving PDVSA-voorzitter
generaal Guaicaipuro Lameda door de econoom Gastón Parra, en haalden
verscheidene lagere managers in de bestuursraad. De Venezolaanse staat is
de enige aandeelhouder van PDVSA en de werknemers stellen de bevoegdheid
van Chávez om dergelijke benoemingen door te voeren niet in vraag. Maar ze
protesteren tegen het feit dat de president de politieke affiniteit van de
kandidaten zwaarder heeft doen doorwegen dan hun verdiensten - volgens hen
zijn veel goede oudgedienden onterecht over het hoofd gesprongen.

Het conflict begon zich snel toe te spitsen. De ontevreden
PDVSA-medewerkers kregen de steun van de traditionele politieke partijen,
de grootste vakbondskoepel, de katholieke kerk, de massamedia en tal van
burgerorganisaties die allemaal graag af zouden raken van de controversiële
Chávez. Maar de regering bleef bij haar beslissing om de PDVSA-top te
bezetten met de mensen van haar keuze.

De voorbije weken hielden de witteboordmedewerkers van PDVSA al een aantal
protestbijeenkomsten, wakes en betogingen onder de slogan meritocratie ja,
politieke benoemingen nee!. De nieuwe PDVSA-chef Parra ontsloeg enkele
hoge medewerkers die hij ervan beschuldigde hun functies te misbruiken om
de protesten te organiseren. Intensieve bemiddelingspogingen van een aantal
parlementsleden van de meerderheid leverden niets op. Parlementslid Luis
Salas, de voorzitter van de commissie van bemiddelaars, wierp vrijdag de
handdoek in de ring. Volgens hem is het conflict hopeloos gepolitiseerd.

Door op te roepen tot een algemene staking op dinsdag, probeert de
vakbondskoepel CTV te profiteren van de stakingsdynamiek die nu in de
oliesector is ontstaan. De CTV was eigenlijk van plan op 11 april te
vergaderen om een datum vast te leggen voor een algemene staking van 24 of
48 uur of misschien zelfs van onbepaalde duur. Verwacht werd dat die actie
eind april zou plaatsvinden, omdat de arbeiders in de aanloop naar het
1-meifeest altijd makkelijker te mobiliseren zijn.

Cruciaal voor het slagen van een algemene staking in Venezuela is de
participatie van de arbeiders uit de oliesector. De voorzitter van de
vakbond van de oliesector, Rafael Rosales, verklaarde dat zijn organisatie
niet aan de protestacties zou deelnemen, en liet ook weten dat tot vrijdag
90 procent van de arbeiders in de sector aan het werk waren gebleven. Maar
andere vakbondsleiders uit de sector hebben hun achterban wel opgeroepen
zich aan te sluiten bij het protest van de witteboordmedewerkers.

In elk geval lijkt het volgende week hard tegen hard te zullen gaan.
President heeft er onlangs mee gedreigd de PVDSA te “militariseren” als het
gigantische bedrijf lamgelegd wordt door een staking. De traditionele
partijen en andere tegenstanders van Chávez, die ook al sinds januari
aansturen op een grote staking, hopen dat de arbeidersbeweging het vertrek
van Chávez zal beginnen te eisen. De beweging tegen de president heeft de
laatste maanden indrukwekkend aan kracht gewonnen. In december bracht een
staking van de ondernemers het land tot stilstand, in januari vonden er
grote betogingen plaats en in februari riepen sommige hoge legerofficieren
Chávez in het publiek op af te treden.
Ik ben proMO*

Nu je hier toch bent

Om de journalistiek van MO* toekomst te geven, is de steun van elke lezer meer dan ooit nodig. Vind je dat in deze tijden van populisme en nepnieuws een medium als MO* absoluut nodig is om de waarheid boven te spitten? Word proMO*.

Wil je bijdragen tot de mondiale (onderzoeks)journalistiek in het Nederlandstalig taalgebied? Dat kan, als proMO*.

Wil je er mee voor zorgen dat de journalistiek van MO* mogelijk blijft en, ondanks de besparingspolitiek, verder uitgebouwd wordt? Dat doe je, als proMO*.

Je bent proMO* voor € 4/maand of € 50/jaar.

Word proMO* of Doe een gift