Zuid-Soedan gehandicapt aan start onafhankelijkheid

Zuid-Soedan werd in januari 2005 een autonome regio en wordt vandaag, 9 juli, volledig onafhankelijk. Een overwinning voor de bevolking waarvan 98 procent tijdens het referendum zes maanden geleden voor onafhankelijkheid koos. De toestand in de piepjonge natie ziet er echter alles behalve rooskleurig uit. Een overzicht in cijfers.

  • Arsenie Coseac De officiële opening van een school in Kapoeta, Zuid-Soedan. 73 % van de Zuid-Soedanezen kan niet lezen of schrijven. Arsenie Coseac

Geografie

De zes buurlanden van Zuid-Soedan zijn Ethiopië, Kenia, Oeganda, Democratische Republiek Congo, de Centraal-Afrikaanse Republiek en de Republiek Soedan, waar Zuid-Soedan zich nu van afscheurt. Het land heeft geen zeehaven, aangezien het geen kust bezit. Hoofdstad is Juba. Het land bestaat voor het groostste deel uit tropisch woud, savanne en moeras. Van dit laatste is de Sudd het bekendste, een groot moerasgebied gevormd door de Witte Nijl.

Bevolking

Zuid-Soedan beslaat ongeveer een vierde van het vroegere Soedan en is dus heel wat kleiner dan haar buur in het noorden.

 Zuid-SoedanSoedanBelgië
Inwoners8.260.00030.890.00010.840.000
Oppervlakte (km2)644.3291.861.48130.528
Bevolkingsdichtheid (inw/km2)1317355

 

Zuid-Soedan telt minder inwoners dan België maar is wel 21 keer groter. Opvallend is dat de bevolking vooral op het platteland leeft. Daarnaast bestaat een huishouden gemiddeld uit zeven mensen. 83 procent van alle mensen wonen in tukuls, traditionele koepelvormige constructies.

_MG_9634
Tukuls in Torit, een dorpje in Eastern Equatorial State, Zuid-Soedan © Arsenie Coseac

Infrastructuur

Zuid-Soedan telt nauwelijks 50 kilometer asfaltweg en dit enkel in de steden. Begin 2011 werd gestart met de aanleg van een verharde weg die Juba moet verbinden met Oeganda, de eerste in zijn soort in het land. Treinverkeer ontbreekt volledig, al zijn er ook plannen voor de aanleg van een eerste spoorweg. Telefoon en televisie zijn beperkt tot de grootste steden. In 2010 waren er in het hele land slechts 16.620 geregistreerde elektriciteitsaansluitingen.

Economie

Gegevens over de omvang van de economie van Zuid-Soedan zijn moeilijk te vinden. Het huidige bruto binnenlands product van Soedan is 1.600 euro per inwoner, er wordt aangenomen dat dat van Zuid-Soedan ongeveer de helft daarvan zal zijn, en buiten de hoofdstad zelfs nog lager. De consumptie in Zuid-Soedan bedraagt 26 euro per maand per hoofd van de bevolking, of 316 euro per jaar.

Olie is zonder twijfel de belangrijkste bron van inkomsten voor Zuid-Soedan: 97,8 procent van van de overheidsinkomsten zijn afkomstig uit de oliesector. Maar voor de meeste Zuid-Soedanezen is landbouw de belangrijkste economische activiteit. 78 % van de gezinnen zijn voor hun inkomen afhankelijk van het verbouwen van gewassen en van de veeteelt. Industrie is nauwelijks aanwezig in het land.

Onderwijs

De toestand van het onderwijs in Zuid-Soedan is dramatisch. Enkele statistieken:

  • Het aandeel in school ingeschreven kinderen in het basisonderwijs bedraagt 48 % (in het noorden van het vroegere Soedan is dat 71 %)
  • Slechst 37 % van de bevolking ouder dan zes jaar heeft ooit school gelopen
  • In 2009 waren er 52 leerlingen per leerkracht
  • In 2009 waren er 129 leerlingen per klaslokaal

Met zulke statistieken mag het niet verbazen dat slechts 27 % van de bevolking ouder dan 15 jaar kan lezen en schrijven. Van de vrouwelijke bevolking is slechts 16 % geletterd. Ook onder de jonge bevolking (15-24 jaar) is analfabetisme weid verspreid: slechts 40 procent van deze groep kan lezen en schrijven. In het noorden van het vroegere Soedan bedraagt dit percentage 77,5 %.

_MG_8342
Zuid-Soedanese schoolkinderen vieren het einde van het schooljaar © Arsenie Corseac

Gezondheid

Op het vlak van gezondheid scoort Zuid-Soedan zo mogelijk nog slechter dan op onderwijs.

 Zuid-SoedanSoedanSub-Sahara Afrika
Kindersterfte < 5 jaar (per 1000 geboortes)135102129
Moedersterfte (per 100.000 geboortes)2045534640
Voorkomen ondervoeding bij kinderen48 %31,5 %22 %
Toegang tot veilig drinkwater55 %65 %60 %

 

Vooral de hoge moedersterfte springt in het oog. Volgens het laatste VN-rapport over de Ontwikkelingsdoelstellingen is een hoge moedersterfte vooral te wijten aan een gebrek aan professionele begeleiding bij de bevalling en te weinig tussentijdse controle. Volgens de South Sudan Medical Journal zijn er slechts 11 gespecialiseerde gynaecologen en verloskundigen in Zuid-Soedan.

Nog volgens de South Sudan Mediial Journal zijn er maar 500 Zuid-Soedanese artsen, waarvan de grote meerderheid enkel een basis aan medische opleiding heeft gevolgd. Dit komt neer op 6 dokters per 100.00 inwoners. Ter vergelijking: België had er in 2007 449 per 100.000 inwoners.

De beschikbaarheid van drinkwater is eveneens problematisch: 38 % van de bevolking moet minstens dertig minuten wandelen om toegang te krijgen tot drinkbaar water.

Water
Een man vervoert water per fiets in Juba © Stein Ove Korneliussen

Bronnen: Southern Sudan Centre for Census, Statistics and Evaluation, UNDP, Millennium Development Goals Report, South Sudan Medical Journal, geonames.org

Ik ben proMO*

Nu je hier toch bent

Om de journalistiek van MO* toekomst te geven, is de steun van elke lezer meer dan ooit nodig. Vind je dat in deze tijden van populisme en nepnieuws een medium als MO* absoluut nodig is om de waarheid boven te spitten? Word proMO*.

Wil je bijdragen tot de mondiale (onderzoeks)journalistiek in het Nederlandstalig taalgebied? Dat kan, als proMO*.

Wil je er mee voor zorgen dat de journalistiek van MO* mogelijk blijft en, ondanks de besparingspolitiek, verder uitgebouwd wordt? Dat doe je, als proMO*.

Je bent proMO* voor € 4/maand of € 50/jaar.

Word proMO* of Doe een gift