Niet alleen Nairo Quintana fietst in Colombia

Reuters / John Vizcaino

Een model poseert, weinig omhullend tijdens een protest in Bogotá, tegen de luchtvervuiling en ter promotie van de fiets in het stadscentrum.

Een van de meest in het oog springende tekenen van de toegenomen welvaart in Latijns-Amerikaanse steden is het steeds drukkere, en steeds meer in files vastlopende autoverkeer. Het besef dringt door dat een nieuw mobiliteitsmodel nodig is. Colombia, nochtans een olieland, ontpopte zich de voorbije jaren als voortrekker in groene mobiliteit, met name in het gebruik van de fiets. Anders dan bijvoorbeeld in Ecuador is fietsen vergroeid met de Colombiaanse cultuur.

In het Nationale Ontwikkelingsplan 2014 — 2018 was fietsmobiliteit een expliciet beleidsthema en in het klimaatplan 2020 speelt de tweewieler een cruciale rol om de uitlaatgassen in de steden terug te dringen. In 2015 werd het Wereldforum voor de Fiets in de Colombiaanse stad Medellín gehouden. Als uitvloeisel daarvan werd een jaar later de wet-Pro Bici – de wet ter bevordering van het fietsen – aangenomen, die het fietsen expliciet moet bevorderen.

Zo krijgen fietsgebruikers korting op het openbaar vervoer wanneer ze voor hun verplaatsingen fiets en bus combineren. Ambtenaren kunnen een halve dag vrij krijgen telkens als ze kunnen aantonen dat ze dertig keer met de fiets naar het werk zijn gekomen. De wet voorziet in de aanleg van fietsenstallingen, hergebruik van verloren fietsen en infosystemen voor fietsers.

Bogotá, in volle Andes op een hoogte van 2600 meter, stoomt zich intussen klaar om de fietshoofdstad van de wereld te worden. Elke dag verplaatsen vijf miljoen mensen zich in Bogotá met de auto of met de bus. Het streefdoel van het stedelijke Plan Bici is om 10 procent van dat verkeer per fiets te laten verlopen. Voor afstanden tussen de halve en de vijf kilometer is de fiets ook het snelst, zo is gebleken. Op zon- en feestdagen schat men dat nu al zo’n 1,4 miljoen mensen de fiets neemt. De hele agglomeratie telt zo’n acht miljoen inwoners.

Op dit ogenblik is er in de Colombiaanse hoofdstad al een netwerk van 490 km fietspaden aangelegd en tegen 2020 zou daar nog eens 200 km moeten bijkomen.

Op dit ogenblik is er in de Colombiaanse hoofdstad al een netwerk van 490 km fietspaden aangelegd en tegen 2020 zou daar nog eens 200 km moeten bijkomen. Het stadsbestuur plant ook de bouw van twaalf fietsbruggen, boven op die welke al in aanbouw zijn en nog dit jaar opgeleverd moeten worden.

Die aandacht voor groene stedelijke mobiliteit is voor Bogotá een systematisch onderdeel van het beleid geworden. In 2013 al kreeg de Colombiaanse hoofdstad de City Climate Leadership Award, een initiatief van de koepel van groene steden C40 en Siemens City Climate Leadership, voor haar BRT-systeem en 46 e-taxi’s. Het BRT (Bus Rapid Transit) is een metrobus met eigen rijban en met verhoogde haltes, naar het voorbeeld van Curitiba in Brazilië.

Maar ook steden als Medellín, Cali en Barranquilla moedigen vandaag fietsgebruik aan. In Cali verplaatst 31 procent van de mensen zich met auto of motor, terwijl die groep wel 85 procent van de weginfrastructuur inneemt. Het openbaar vervoer, de fietsers en de voetgangers moeten het doen met de overige 15 procent, wat niet alleen onveilig is maar ook een grove ongelijkheid, stelt het stadsbestuur. Om die ongelijkheid weg te werken wil de administratie de infrastructuur ombouwen.

Dit artikel werd geschreven voor het zomernummer van MO*magazine. Voor slechts €28 kan u hier een jaarabonnement nemen!

Ik ben proMO*

Nu je hier toch bent

Om de journalistiek van MO* toekomst te geven, is de steun van elke lezer meer dan ooit nodig. Vind je dat in deze tijden van populisme en nepnieuws een medium als MO* absoluut nodig is om de waarheid boven te spitten? Word proMO*.

Wil je bijdragen tot de mondiale (onderzoeks)journalistiek in het Nederlandstalig taalgebied? Dat kan, als proMO*.

Wil je er mee voor zorgen dat de journalistiek van MO* mogelijk blijft en, ondanks de besparingspolitiek, verder uitgebouwd wordt? Dat doe je, als proMO*.

Je bent proMO* voor € 4/maand of € 50/jaar.

Word proMO* of Doe een gift

Over de auteur

  • Latijns-Amerika & ecologie
    Alma De Walsche schrijft over ecologische thema’s, van klimaat- en energiebeleid, over landbouw- en voedsel tot transitie-initiatieven en baanbrekers. Ze volgt al enkele decennia Latijns-Amerika, met een speciale focus op de Andeslanden.