Een stukje Lage Landen aan de Kilimanjaro

In een tijdspanne van twee weken ging het van Thailand naar Tanzania. Dat is het resultaat van de tactiek ‘de staldeur openhouden en de koe bij de horens vatten als ze naar buiten komt.’ Of meer concreet: over het nut van Nederlands onderwijs in het buitenland en waarom ik daar deel wil van uitmaken.

  • © Gary Craig Kilimanjaro, Tanzania © Gary Craig

Elke Van dermijnsbrugge

MO*wereldbloggers
Taalexpert in Tanzania
10 mei 2016

Het internationale onderwijs is een uitdagende en immer gevarieerde context om in te werken, niet alleen vanuit professioneel standpunt, maar ook als persoonlijke verrijking.

Het is daarenboven een revelatie om in het buitenland te wonen, maar het blijft hartverwarmend om je eigen moedertaal actief te kunnen gebruiken.

Gezien er slechts ruwweg 23 miljoen mensen wereldwijd Nederlands spreken, kan het al eens een uitdaging zijn om een gelijkgebekte vogel tegen te komen. Daarom schrijf en lees ik in het Nederlands. Onvermijdelijk denk, ja droom, ik nu vaak in het Engels, maar ik doe hard mijn best om de taal van mijn moeder te vriend te houden.

Geregeld stel ik me daarbij de vraag wat het betekent om als Nederlandstalige student in het internationale onderwijs school te lopen.

Het fundament van de moedertaal

Een sterke taalvaardigheid in de moedertaal bevordert het leren van andere talen en de academische sterkte van studenten. Zeker lees-en schrijfvaardigheid zijn hierbij cruciaal. Dat leert niet alleen mijn ervaring, maar ook uitgebreid wetenschappelijk onderzoek.

Terug naar Vlaanderen? Of, nog zotter, Holland? Neen, Nederlands onderwijzen in het buitenland.

Er was een tijd, pakweg 15 jaar geleden, toen er werd gepleit - met veel wetenschappelijke bravoure - voor een ‘volledige immersie’. Dit resulteerde in Vlaanderen bijvoorbeeld in toestanden waarbij het anderstalige kinderen in Nederlandstalige scholen werd verboden om op de speelplaats hun moedertaal te gebruiken. Men moest en zou de nieuwe taal leren zonder terug te grijpen naar de thuistaal. Dat van die eend, trechters en foie gras. Et voilà! Dat ligt nu gelukkig ver achter ons.

Vanuit het belang van de moedertaalconnectie en het feit dat Nederlands en ikzelf boezemvrienden zijn, heb ik besloten om opnieuw Nederlands te gaan onderwijzen. Ik hoor u al komen. Terug naar Vlaanderen? Of, nog zotter, Holland? Neen, Nederlands onderwijzen in het buitenland.

Nederlands onderwijs in het buitenland

Het zijn er slechts 23 miljoen, die sprekers van het Nederlands, maar het is verbazend te zien waar overal ter wereld die uitgezwermd zijn. Van de Ardennen tot de Texaanse prairie tot de voet van de Kilimanjaro.

Velen leven met het volledige gezin als expat in het buitenland. Dit betekent dat hun kinderen meestal schoollopen in een internationale school. In het Engels.

Maar wereldwijd zorgt Stichting Nederlands Onderwijs in het Buitenland (NOB) voor mogelijkheden om Nederlandse lessen te kunnen blijven volgen. NOB heeft een netwerk van NTC’s, Departementen Nederlandse Taal en Cultuur, die meestal onder de vleugels van een internationale school actief zijn.

Deze taalondersteuning op school maakt een aanzienlijk verschil in de academische (taal)vaardigheid van studenten.

Nederlands wordt extra-curriculair aangeboden of als deel van het lesprogramma voor hogerejaars die een tweetalig diploma (Engels - Nederlands) willen halen. Dit is onder andere mogelijk in International Baccalaureate scholen. Studenten kunnen ook voorbereid worden op de CNaVT-test indien ze willen terugkeren naar België of Nederland voor hogere studies.

Deze taalondersteuning op school, gecombineerd met het blijven spreken van de moedertaal thuis, aan de keukentafel, maakt een aanzienlijk verschil in de academische (taal)vaardigheid van studenten.

Hallo Kilimanjaro

In Moshi, aan de voet van de Kilimanjaro, Tanzania, is er een NTC -afdeling met een dertigtal leerlingen. Het NTC werkt samen met de International School Moshi en geeft actief Nederlandse les op beide campussen, Moshi en Arusha.

De toegevoegde waarde is de prachtige omgeving.

Ik heb het van horen zeggen, want zelf zal ik er pas eind juli voet aan wal zetten om de fakkel over te nemen van een van de huidige leerkrachten.

De roep van Afrika, de vrije ruimte en alomtegenwoordigheid van de natuur in al haar facetten, ver weg van de absurde westerse rush, it’s an offer I cannot refuse.

Meer weten over NOB? Bekijk zeker hun website
Meer weten over NTC Moshi/Arusha? Bekijk hun website of stuur me een berichtje.
Tips voor Tanzania? Laat je horen!

Meest recent van Elke Van dermijnsbrugge

© International School Moshi
Reflecties bij het (on)mogelijke lerarenberoep
Een zoveelste rentrée, een zoveelste jaar als onderwijskundige in verschillende uithoeken van de wereld, een zoveelste reflectie.
© Crowd2Map Tanzania
Delen in plaats van geven: stop de geldstroom en het “voluntourism” richting Afrika
Westerse landen zenden jaarlijks ongeveer 30 miljard USD aan financiële hulp naar het Afri
© Kilimanjaro Porters Assistance Project
De zware lasten van dragers op Kilimanjaro
Jaarlijks beklimmen er, al dan niet succesvol, naar schatting 25 000 mensen Kilimanjaro, met zijn 5895 m de hoogste berg op het Afrikaanse continent.
© Elke Van dermijnsbrugge
De bus naar Nairobi, tegelijk onthutsend en geruststellend
Op een glasheldere vrijdagochtend eind maart, stap ik op de bus in Arusha, Noord-Tanzania, richting Nairobi, Kenia.