#Flushgate in Canada verlengd wegens succes

Loost Montréal binnenkort 8 miljard liter rioolwater in zijn rivier of niet?

Rioolwater: het is al meer dan een maand hét onderwerp in Montréal. De stad wil 8 miljard liter rioolwater rechtstreeks in de rivier lozen als volgende stap in wegwerkzaamheden, maar dat is buiten de inwoners gerekend. Het project ligt al twee weken stil door het hevige protest. Een extern bureau onderzoekt nu de alternatieven en houdt de stad zo nog in spanning tot 9 november.

  • Abdallahh (CC BY 2.0) De rivier Saint-Laurent en de skyline van Montréal. Abdallahh (CC BY 2.0)

Het begon allemaal op 29 september met een kort officieel bericht: vanaf 18 oktober zou de stad een week lang rioolwater rechtstreeks in de rivier Saint-Laurent lozen. Een logische en onvermijdelijke volgende stap in de werkzaamheden aan de Bonaventure-snelweg, want daarvoor moet het de sneeuwafvoerput die nu onder de snelweg ligt, verplaatsen.

En dus sluiten ze tijdelijk de interceptor af, die normaal alle water eerst naar het zuiveringsstation stuurt voor het in de rivier terechtkomt.

Politieke discussie over riolen

Federaal minister van Milieu Leona Aglukkaq tweette dat haar kabinet dit nieuws ook pas een week eerder had gehoord en dat ze ook gechoqueerd was. Volgens de burgemeester van Montréal, Denis Coderre, waren meerdere federale kopstukken op de hoogte sinds september 2014. Tegenstanders beschuldigen de regering ervan dit met opzet zolang stil te houden, zodat het te laat zou zijn om het plan te veranderen.

Meer dan 90.000 mensen ondertekenden de petitie ‘Le Saint-Laurent n’est pas une poubelle’. 

Hoe dan ook, de inwoners lieten het niet zomaar passeren. Overal stegen proteststemmen op en het nieuws verspreidde zich snel over Canada en daarbuiten. De regering moest dus snel reageren. ‘We hebben geen keuze’, legde burgemeester Coderre uit. ‘We hebben met de beste experts wereldwijd gesproken. We hebben alle opties overwogen: mobiele tanks, een ander afleidingssysteem, … Maar al die oplossingen waren onhaalbaar of onbetaalbaar, tot 1 miljard dollar. Wetenschappers hebben dit plan goedgekeurd.’

Maar dat verzachtte de gemoederen niet, integendeel. Kajakkers protesteerden op het kanaal, mohawks van een nabijgelegen reservaat blokkeerden de treinsporen, en meer dan 90.000 mensen ondertekenden de petitie ‘Le Saint-Laurent n’est pas une poubelle’.

Drinken mag, kajakken niet

8 miljard liter ongezuiverd rioolwater, dat zijn 4 volle olympische stadia. En toch is dat maar 0,02 procent van de volledige stroom. Volgens de stad is er dus geen probleem voor het drinkbaar water stroomafwaarts. Toch wordt afgeraden om te vissen, te kajakken of andere recreatieve activiteiten uit te voeren tijdens de week van de lozing. En dat verontrust de inwoners.

Op 14 oktober greep de federale regering in. Milieuminister Aglukkaq stelde drie nieuwe onafhankelijke wetenschappers in en legde het project stil tot minstens 3 november. Op 1 november werd beslist om het onderzoek nog een week extra te geven.

Flushgate opent ogen

Flushgate heeft de ogen van de inwoners geopend. Want wat blijkt? Het water is altijd zo vervuild. ‘Het ergste is dat deze dumping eigenlijk geen verschil maakt’, zegt Sébastien Sauvé, professor in de milieuchemie aan de Universiteit van Montréal, die onderzoek doet naar rivierverontreiniging. ‘Het schadelijkste voor de fauna en flora zijn de antibiotica en hormonen, en het zuiveringsstation is niet in staat om die eruit te halen. In tegenstelling tot wat meerdere media beweren, zal de lozing dus geen hoger percentage van die stoffen veroorzaken.’

Ammoniak is veel giftiger dan pakweg lood. En waarin zit dat? Urine.

Wat het zuiveringsstation er wel uit filtert, zijn de zware metalen. En die dreigen nu allemaal rechtstreeks in de rivier te belanden. Maar ook dat moet je met een korreltje zout nemen volgens Sauvé: ‘Het percentage dat eruit wordt gefilterd, is zeer miniem. Er zal dus geen groot verschil zijn tussen de periode waarin het riool rechtstreeks uitmondt in de rivier, en de gewone gang van zaken.’

Hij wijst er ook op dat ammoniak veel giftiger is dan pakweg lood. En waarin zit dat met een hoog percentage? De urine van de 1,7 miljoen Montrealezen.

Wordt vervolgd …

De stad houdt vol dat het om noodzakelijke werkzaamheden gaat. Als het onderhoud niet gebeurt, kan het verouderde rioleringsstelsel instorten en de zuiveringsinstallatie blokkeren. En dat kan tot een groter gevaar voor de volksgezondheid leiden. Flushgate houdt de stad nu al meer dan een maand in de ban, en het einde is niet meteen in zicht. Iedereen wacht in spanning af wat het nieuwe onderzoek uitwijst en wat de stad zal beslissen. En de tijd dringt, want de winter-bouwstop staat voor de deur.

Ondertussen vreest de stad voor haar reputatie. Het onafhankelijke bureau Influence Communication is ingeschakeld om na te gaan hoe deze discussie haar internationale imago beïnvloedt. Want het verhaal raakte al tot Nieuw-Zeeland, en nu ook België.

Gelukkig kunnen ze er ook een beetje mee lachen. Zoals met deze Halloween-outfit.

Ik ben proMO*

Nu je hier toch bent

Om de journalistiek van MO* toekomst te geven, is de steun van elke lezer meer dan ooit nodig. Vind je dat in deze tijden van populisme en nepnieuws een medium als MO* absoluut nodig is om de waarheid boven te spitten? Word proMO*.

Wil je bijdragen tot de mondiale (onderzoeks)journalistiek in het Nederlandstalig taalgebied? Dat kan, als proMO*.

Wil je er mee voor zorgen dat de journalistiek van MO* mogelijk blijft en, ondanks de besparingspolitiek, verder uitgebouwd wordt? Dat doe je, als proMO*.

Je bent proMO* voor € 4/maand of € 50/jaar.

Word proMO* of Doe een gift

Over de auteur

  • Nieuwsgierige talenknobbel in Canada

    Liesa Carton is taal- en letterkundige, maar vooral: nieuwsgierig. Ze leeft van geeky taalweetjes, onvertaalbare woorden en stoffige boekenwinkels.