Chinezen in Blagoveschensk

Hoe dichtbij China ook is: net als in Vladivostok zijn er maar weinig Chinezen te zien in het straatbeeld van Blagoveschensk. En toch zijn ze er. Volgens officiële cijfers wonen er vandaag 23.000 in de Armoerregio, de helft daarvan in Blagoveschensk. De Chinezen vullen als goedkope werkkrachten het tekort aan arbeiders op in de landbouw- en bouwsector in Blagoveschensk en omstreken. Chinese ondernemers baten een baksteenfabriek uit in de regio en ze hebben tevens handels- en shoppingcentra in handen.

Ook het hotel waar ik verblijf, hotel Asia (aan de receptie geven klokken de lokale tijd in Moskou en Peking aan / de infobordjes zijn in het Engels, Russisch en Chinees), is in handen van een steenrijke Chinese ondernemer. Zijn bedrijf, Hoa Fu, baat tevens het shoppingcentrum uit aan de andere kant van de rivier, in Heihe.

Arbeidsmigratie aan banden

Twee blokken voorbij hotel Asia slijten Chinese handelaars goedkope spullen –voornamelijk textiel en schoeisel–op de lokale Chinese markt. ‘Een vijftal jaar geleden waren er veel meer Chinese handelaars op de markt, maar Moskou heeft de Chinese arbeidsmigratie aan banden gelegd. Sommige Russen zijn bang dat de Chinezen hier het gebied gaan bezetten, gezien het Verre Oosten niet zo dichtbevolkt is. Dat is de pessimistische variant, gelukkig denkt enkel een minderheid zo’, zegt Zhao Xin (23). Ze is een Chinese studente afkomstig uit Harbin, de hoofdstad van de noordelijke Chinese provincie Heilongjiang (waar Blagoveschensk aan grenst).
 
Tien jaar geleden kwam Zhao Xin naar Blagoveschensk, haar vader achterna, die hier als vertaler in de landbouwsector werkte. Momenteel studeert ze aan de unief, als alles goed gaat rondt ze in 2011 nog haar studies af. Haar Russisch is nagenoeg accentloos, aan het Russische eten is ze allang gewend (‘uitgezonderd het rauwe vlees’), en nu en dan gaat ze met medestudenten naar de banja, de typisch Russische sauna. Ze voelt zich goed in Rusland. Maar net zo goed luistert ze hier naar Chinese radio, en ze gaat ook eens per jaar op vakantie in China.

Sociale voorzieningen

 

‘Sociale voorzieningen zoals medische diensten zijn hier beter dan in China, gezien de bevolking veel kleiner is’, zegt Zhao Xin. ‘Oudere mensen krijgen gratis gezondheidszorg, in China niet. In Rusland mogen gepensioneerden gratis het openbaar vervoer gebruiken. Ook het onderwijs is momenteel nog beter in Rusland. In China is het leven dan weer goedkoper. Met hetzelfde salaris kun je in China veel meer kopen.’ Het gemiddeld salaris in haar thuisstad Harbin bedraagt volgens Xin zowat 4000 renmibi (500 euro), zowat hetzelfde gemiddelde als in Blagoveschensk. Zhao Xin: ‘In steden als Shanghai is dat nog eens drie keer zoveel. China ontwikkelt snel. Maar de afstand met de EU en de VS is vandaag nog groot.’

In een rokerige koffieshop op een steenworp van de Amoerrivier is de Franse antropoloog Frank Billé (Cambrige Universiteit) aan de praat met de Russische studente Vera Serdyukova (tevens mijn vertaalster in Blagoveschensk). Billé werkt aan een project over de interactie tussen Rusland en China en wil in Blagoveschensk onderzoeken hoe de Russen naar China kijken. Billé: ‘Een voorbeeld: zie je hier in de stad veel anti-Chinese graffiti op straat? Ik vond er slechts eentje, en die was dan ook nog doorgestreept.’
 
Vera blijkt een ideale gesprekspartner: ze heeft zelf een jaar in Chinese stad Chang Chun gewoond, in de provincie Jilin, om de taal te leren. Vera: ‘Er is in Blagoveschensk een nationalistische partij geweest, maar die is uiteindelijk verboden omdat ze aanzette tot etnisch geweld. Die mensen bestaan nog wel, maar ze zijn duidelijk in de minderheid.’

Zonder jouw steun bestaat MO* niet.

Steun ons en word proMO* voor maar €4/maand of doe een vrije gift. 3081   proMO*’s steunen ons vandaag al. 

Word proMO* of Doe een gift