Brazilië zet deur op een kier voor transgene gewassen

In het Braziliaanse parlement is een debat
begonnen over de mogelijke opheffing van het verbod op transgene gewassen op
de Braziliaanse landbouwmarkt. Binnen enkele weken heft een federale
rechtbank mogelijk het verbod al op dat van kracht is op genetisch
gewijzigde soja, het belangrijkste exportgewas van Brazilië. Met het ontslag
van Milieuminister Filho verloren de tegenstanders van genetisch gewijzigde
organismen (ggo’s) bovendien hun belangrijkste medestander. De Braziliaanse
ngo-wereld voelt de bui al hangen en lanceert een Campagne voor een
Transgeenvrij Brazilië.


Brazilië is tot dusver nog ongeveer vrij van transgene gewassen, maar de
muur van restricties die dat zo houden, brokkelt af aan sneltempo.
De voorstanders van transgene gewassen lijken steeds meer terrein te winnen.
Ze zijn dan ook niet van de minste: de regering, de voedselexperts van de
overheid, de grote transnationale bedrijven en de Nationale
Landbouwvereniging, die de grote Braziliaanse landbouwbedrijven verenigt.

Het verbod op transgene gewassen in Brazilië geldt niet tot het einde der
dagen. Het Zuid-Amerikaanse land hanteert min of meer het voorzorgsprincipe
waar Greenpeace voor staat inzake ggo’s: zolang er niet voldoende studies
zijn die aantonen dat de techniek geen gevaar vormt voor mens en milieu,
mogen transgene gewassen niet op de markt. Dat was alvast de redenering die
een Braziliaanse rechtbank drie jaar geleden volgde toen ze de productie van
RoundUp Ready soja verbood. RR-soja is ontworpen door het bedrijf Monsanto,
de sojasoort is resistent tegen een gelijknamig herbicide.

Monsanto tekende met de steun van de Braziliaanse regering beroep aan en
kreeg op 25 februari voorlopig gelijk van de Federale Rechtbank van
Brasilia. Eén van de drie rechters, Selene Maria de Almeida, wil alvast het
verbod op RR-soja opheffen. De twee anderen spreken zich de komende weken
uit over de grond van de zaak. Als zij het oordeel van hun collega volgen,
ligt de weg voor Monsanto naar de Braziliaanse markt open. Een positieve
uitspraak zet mogelijk ook de deur open voor genetisch gewijzigd katoen en
maïs.

Ook in het Braziliaanse parlement is de bal aan het rollen. Een wetsvoorstel
om de restricties op transgene gewassen te versoepelen ligt nu ter tafel in
een commissie van de Kamer van Volksvertegenwoordigers, en daar lijkt een
meerderheid voorstander van een versoepeling. Het is nog maar het begin van
een lange rit, want zowel het Lagerhuis als de Senaat moeten het voorstel
nog goedkeuren. Als het voorstel die rit overleeft, mag vier procent van het
voedsel op de Braziliaanse markt van transgene oorsprong zijn zonder dat de
aanwezigheid van ggo’s vermeld dient te worden op de verpakking.

Ook het ontslag van Milieuminister José Sarney Filho op 4 maart is een
tegenslag voor de milieubeweging. Filho was in tegenstelling tot de rest van
de regering een fel tegenstander van transgene gewassen. In de juridische
strijd tussen Monsanto en de ngo’s stond de minister helemaal aan de kant
van die laatsten.

De weerstand tegen ggo’s in Brazilië heeft overigens niet enkel te maken met
het ecologische of gezondheidsoverwegingen. De kleine Braziliaanse
landbouwers verzetten zich tegen transgene gewassen omdat ze vrezen de
multinationals uit zijn op het monopolie over bepaalde gewassen en zaden.
Elenar José Ferreira van de Beweging voor Landloze Boeren (MST) meent dat
transgene gewassen de nationale voedselsoevereiniteit in het gedrang
brengen. Met andere woorden: de Braziliaanse kleine boeren vrezen dat
reuzen als Monsanto hen volledig van de markt zullen verdringen.

Voedselexperts als Luis Antonio Barreto de Castro, hoofd van het Centrum
voor Biotechnologie en Genetica van EMBRAPA, de overheidsdienst voor
onderzoek naar de landbouw, vreest dat de Braziliaanse landbouw een
onoverkomelijke achterstand oploopt tegenover de rest van de wereld.
Genetisch gewijzigde gewassen verspreiden zich aan sneltempo in vele landen
der wereld, en er is geen enkele aanwijzing dat ze de gezondheid of het
milieu schade toebrengen.

Zonder jouw steun bestaat MO* niet.

Steun ons en word proMO* voor maar €4/maand of doe een vrije gift. 3190   proMO*’s steunen ons vandaag al. 

Word proMO* of Doe een gift