"Klimaatvluchtelingen hebben geen wettelijke status" (*)

Klimaatvluchtelingen – mensen die hun land of regio moeten ontvluchten als gevolg van de klimaatverandering – hebben geen enkele status in het internationaal recht. Dat blijkt uit een rapport van de Nederlandse organisatie Stand Up For Your Rights.
In het internationaal recht wordt een vluchteling omschreven als iemand die vlucht uit een gegronde angst om in eigen land vervolgd te worden om redenen als religie, ras, nationaliteit, sociale groep of politieke opinie. De omschrijving is decennia geleden opgesteld, en houdt dus geen rekening met de klimaatverandering.

Mensen die hun land of regio ontvluchten als gevolg van de klimaatverandering, hebben dan ook geen wettelijke status en kunnen geen aanspraak maken op de rechten die officiële vluchtelingen genieten volgens het internationaal recht.

Stand Up For Your Rights pleit daarom voor een internationale aanvaarding van klimaatmigranten als “vluchtelingen”. De vluchtelingenorganisatie van de VN UNHCR heeft het vooralsnog moeilijk met die definitie en heeft het liever over “migranten”.

“Maar zo’n definitie zou betekenen dat twee mensen die uit hetzelfde land vluchten voor een even gevaarlijke dreiging of geweld, onder de internationale regels verschillende behandeld zouden worden”, stelt het rapport. “Woordenboeken omschrijven vluchtelingen als mensen die een gevaar of probleem ontvluchten. Er is geen reden waarom personen die vluchten voor de gevolgen van de klimaatverandering niet op die manier omschreven kunnen worden: als klimaatvluchtelingen.”

Volgens het rapport tonen enkele landen zich nu al bereid om klimaatvluchtelingen op te nemen, ook al vallen ze volgens de letter van de wet niet onder de definitie ‘vluchteling’. Zo bieden de Verenigde Staten onderdak voor zes tot achttien maanden aan mensen die in eigen land slachtoffer geworden zijn van een natuurramp en die niet opgevangen kunnen worden door de eigen overheid. Ook verschillende Scandinavische landen hebben een gelijkaardige wetgeving.

(*) Dit artikel maakt deel uit van een reeks bijdragen van IPS naar aanleiding van de klimaatconferentie in Kopenhagen. ‘Planeet Kopenhagen’ startte op 23 november en loopt tot het einde van de conferentie op 18 december.

Zonder jouw steun bestaat MO* niet.

Wil je dat MO* dit soort verhalen blijft brengen?
Steun ons en word proMO* voor maar €4/maand of doe een vrije gift

Word proMO* of Doe een gift