Van Lancker verwacht nog keihard en lang werk

Als de Kamer en Senaat de commissie Financiën en Begroting volgen die deze week het wetsvoorstel over de Tobin-Spahn-taks goedkeurde, wordt België het eerste land met een uitgewerkt wetsvoorstel over de verfijnde versie van de taks op financiële transacties. Zelfs dan is de taks op zijn zachts gezegd nog niet voor morgen, want de wet treedt pas in werking als ook de andere landen van de eurozone België bijtreden, en dat vergt nog keihard en lang werk, zegt Anne Van Lancker, europarlementslid en lid van de Europese parlementaire werkgroep voor de Tobintaks. Toch vindt zij de Belgische goedkeuring een belangrijke symbolische voorzet voor andere EU-lidstaten en Europa, en prijst ze het steengoede wetsvoorstel als essentieel voor de geloofwaardigheid van de taks.
Een historische stemming, zo juichten deze week de leden van het Financieel Actie Netwerk. Als de wet door de Kamer en Senaat raakt, is België inderdaad het eerste land met een dergelijke uitgewerkte wettekst. Weliswaar beet Frankrijk enige jaren geleden binnen Europa de spits af, maar het Belgische wetsvoorstel heeft op twee punten een belangrijke voorsprong op de Franse tekst. Om te beginnen verwees de Franse wet naar de Tobintaks, terwijl het Belgische voorstel zich baseert op de verfijnde tweetrapsversie die Spahn uitwerkte. Ten tweede ging het in Frankrijk alleen om een principekwestie. Het land heeft een resolutie van enkele regels aangenomen om een wet voor de invoering van de Tobintaks te steunen. De Belgische tekst is daarentegen werkelijk een uitgewerkt wetsvoorstel dat juridisch op punt werd gesteld door Lieven Denys, professor internationaal en Europees belastingrecht aan de Vrije Universiteit Brussel.


Maar ook uitdrukkelijke voorstanders als Europees parlementslid Anne Van Lancker en Eric Goeman van attac blijven met beide benen op de grond. De strijd is nog lang niet gestreden, maar de Belgische goedkeuring is goud waard voor de geloofwaardigheid van de taks, zo vinden ze allebei. Er is veel veranderd - vijf jaar geleden lachten ze ons nog uit met onze taks, zegt Goeman. Het Belgische voorbeeld heeft ook alvast bewezen dat de vorming van een netwerk van parlementairen en actiegroepen een goede manier van werken is. Bovendien ligt er nu een uitvoerbaar wetsvoorstel op tafel, dat andere landen kunnen overnemen.

Op 8 juli plant de Europese parlementaire werkgroep voor de taks waarvan Van Lancker deel uitmaakt een vergadering om samen met actiegroepen de toekomstige strategie te bepalen. Dan wordt bekeken welke andere Europese landen de Belgische wet mogelijk op nationaal vlak kunnen indienen en wat op Europees niveau ondernomen kan worden. Van Lancker wijst ook op de tien nieuwe lidstaten, die tot nog toe door niemand voor het initiatief zijn warm gemaakt.

Op nationaal niveau vindt Van Lancker het belangrijk dat een land de aftrap heeft gegeven: In Italië, Oostenrijk, Spanje en Frankrijk gaan lokale parlementsleden nu proberen het vertaalde Belgische voorstel ook in eigen land gestemd te krijgen. Met name in Frankrijk zou dat moeten lukken, gezien de eerdere resolutie. In Spanje diende Verenigd Links (IU), de communisten die de recent verkozen Spaanse socialistische premier José-Luis Zapatero met vijf zetels ondersteunen, onlangs al een wetsvoorstel in dat van Spanje een pleitbezorger wil maken voor de Tobintaks. Volgens Van Lancker gaan ook in bijvoorbeeld Duitsland, Zweden en zelfs in Groot-Brittannië onder parlementsleden stemmen op om het voorstel te bekijken.

In het Europees Parlement moesten de voorstanders van de taks in het verleden echter tot twee keer toe het onderspit delven. De eerste keer, in 2001, was het paradoxaal genoeg extreemlinks dat stokken in de wielen stak. De trotskisten stemden mee tegen een aanvraag naar een haalbaarheidsstudie naar de invoering van de taks, omdat ze vinden dat de taks niet ver genoeg gaat. Het was nipt, maar de studie kwam er niet. Later kwam het thema nog eens aan bod, maar toen was er veel minder steun voor. Met de recente Europese verkiezingen zijn de kaarten niet meteen beter geschud dan vier jaar geleden - de progressieven zijn nog meer in het nadeel, zegt Goeman. Volgens Van Lanker bevinden de voorstanders zich vooral onder de socialisten en groenen, met sommige liberalen en een handvol christen-democraten.


De andersglobalistische beweging pikte het idee van een taks op financiële transacties op en maakte er een van haar sleuteleisen van, maar sinds James Tobin zijn taks formuleerde, heeft het voorstel vooral enorme tegenwind gekregen. Tijdens de Belgische speciale commissie Globalisering in mei van dit jaar stelde Jacques Zeegers, secretaris-generaal van de Belgische Vereniging van Banken, nog dat er ook over de puur technische haalbaarheid nog meer vragen dan antwoorden blijven. Hij noemt de taks een verkeerde oplossing voor een terecht probleem en herhaalt dat zijn sector sceptisch blijft. Hij twijfelt aan de doeltreffendheid en waarschuwt voor perverse effecten, onder meer voor de ontwikkelingslanden.

De voorstanders van de taks, onder hen de man die het Belgische wetsvoorstel juridisch uitwerkte, professor Lieven Denys, stellen dat de taks het internationale BTW-systeem als model kan nemen en eigenlijk minder ingewikkeld is. Op die manier is het Belgische wetsvoorstel ook opgebouwd. Denys ontkracht de stelling dat het lage tarief van 1 euro per 10.000 euro de vrijhandel zou hinderen. Vergeleken met het hoge BTW-tarief op alle goederen en diensten dat momenteel geldt, brengt de Tobintaks volgens hem transactiekosten mee die lager zijn dan de huidige. Ten slotte merkt hij op dat het Belgische voorstel vrijstellingen voorziet tot 10.000 euro, vooral particuliere en KMO-transacties dus. De idee is dus dat de Tobintaks niet geheven wordt wanneer u of ik euro’s gaan wisselen om op reis te gaan.

Denys benadrukt dat er geen doorslaggevende technische argumenten staande blijven om de belasting niet in te voeren. Volgens de profesor heeft ook de Europese Commissie dat laten blijken in het rapport dat ze in 2002 uitbracht op vraag van de Europese Ministerraad - overigens onder leiding van het Belgische voorzitterschap. Er wordt eigenlijk gesteld dat het om een politiek probleem gaat zegt Denys.

Op Belgisch niveau is de eerste horde intussen genomen. Nu is het afwachten of het wetsvoorstel inderdaad door Kamer en Senaat raakt en vooral, of het Belgische initiatief navolging krijgt. Van Lancker: Er wacht ons nog keihard en lang werk.

Maak MO* mee mogelijk.

Word proMO* net als 2828   andere lezers en maak MO* mee mogelijk. Zo blijven al onze verhalen gratis online beschikbaar voor iédereen.

Ik word proMO*    Ik doe liever een gift

Met de steun van

 2828  

Onze leden

11.11.1111.11.11 Search For Common GroundSearch For Common Ground Broederlijk delenBroederlijk Delen Rikolto (Vredeseilanden)Rikolto ZebrastraatZebrastraat Fair Trade BelgiumFairtrade Belgium 
MemisaMemisa Plan BelgiePlan WSM (Wereldsolidariteit)WSM Oxfam BelgiëOxfam België  Handicap InternationalHandicap International Artsen Zonder VakantieArtsen Zonder Vakantie FosFOS
 UnicefUnicef  Dokters van de WereldDokters van de wereld Caritas VlaanderenCaritas Vlaanderen

© Wereldmediahuis vzw — 2024.

De Vlaamse overheid is niet verantwoordelijk voor de inhoud van deze website.