Brood en burgers

In 2018 en 2019 wordt hier opnieuw gevochten om onze stem. Maar veel mensen hebben hun geloof in de politiek verloren. Ze geloven niet meer dat er iets verandert, laat staan verbetert. Dat wil echter niet zeggen dat we met zijn allen apathisch moeten worden, zegt MO*columniste Bieke Purnelle. Want er is maar één ding erger dan een beroerd beleid: een beroerd beleid dat geen weerwerk meer krijgt.

  • © Brecht Goris © Brecht Goris

Bieke Purnelle

MO*columnisten
Directeur Kenniscentrum RoSa
8 mei 2017

Terwijl u dit leest hebben onze zuiderburen de teerling geworpen. Er zal gefeest en gevloekt zijn, maar ook veel schouders onverschillig opgehaald. Veel Fransen deden niet eens de moeite om hun stem uit te brengen, omdat ze al lang niet meer geloven dat die stem enig verschil maakt. ‘Ils sont tous les mêmes’, mompelde een bejaarde Fransman onverschillig voor een VRT-camera. De optimist en betrokken burger in mij zuchtte. De empathische mens in mij bedacht dat de man allicht een indrukwekkend lange estafette van presidenten en regeringen had zien voorbijkomen, zonder dat er iets noemenswaardigs was veranderd in zijn leven.

In 2018 en 2019 wordt hier opnieuw gevochten om onze stem.
Er zal met man en macht beroep worden gedaan op onze onvoorwaardelijke steun voor deze of gene. Kandidaat burgemeesters en ministers zullen ongevraagd voor onze deur staan om ons te vragen naar onze bekommernissen. De wil van “De Burger” zal te pas en te onpas worden gebruikt en misbruikt om de agenda te bepalen.
Doorwinterde politici schermen geestdriftig met “burgerparticipatie” en “burgerlijsten”.
Ineens worden wij burgers weer belangrijk. Plots staan we weer centraal. Zolang de kiesstrijd woedt. Het pad naar het stadhuis en de wetstraat ligt geplaveid met stembiljetten.

Zodra de stemmen zijn geteld, gaan de schijnwerpers uit en wordt de burger weer wat hij was: werknemer, werkgever, consument, cliënt, parasiet, volger of dwarsligger, meestal van weinig tel.

Verkiezingsanalyses presenteren ronkende verklaringen voor het stemgedrag van de kiesgerechtigde burger: een gebrek aan politieke geletterdheid, frustratie, onmacht, angst, woede, ongegeneerd eigenbelang, de kloof tussen stad en platteland. Hoop paradeert al jaren niet meer in het lijstje. Wanhoop daarentegen.

Het kan zijn dat wij niet meer geloven dat er iets verandert, laat staan verbetert. Het kan zijn dat wij niet geloven dat we ertoe doen. Een mens raakt aan alles gewend, zelfs aan het stugge en onverzettelijke patroon van de “realpolitik”, zelfs aan bitsig en verdeeld beleid. Wie zich zorgen maakt raakt niet gesust, maar vermoeid.
De grens tussen moedig en naïef lijkt soms weinig meer dan een slootje, waar je in een wip en op één been overheen springt.

Politiek is verworden tot het behoud van de status quo. Verbeelding is nergens aan de macht.

De mensen zijn moe. Ze hebben geen tijd. Ze moeten al zoveel. Ze zijn van hun geloof gevallen; het geloof dat mensen de samenleving maken. Dat klinkt ongeloofwaardiger dan ooit, sinds besturen vooral op bankieren lijkt. Politiek is verworden tot het behoud van de status quo. Verbeelding is nergens aan de macht.
Wanneer de enige bakker van het dorp 5 soorten smakeloos en droog brood verkoopt, maar niemand op het idee komt om zelf z’n brood te bakken, dan blijft de bakker verkopen.

Wie herinnert zich nog dat middenveldorganisaties ooit een cruciale positie innamen in de samenleving, als kritische en autonome actoren die een beleid onder druk konden zetten? Veel van die organisaties zijn intussen weinig meer dan dienstverleners en uitvoerders van beleid. De oude waakhond ligt aan de ketting.

Dat burgerbewegingen en middenveld het beleid kunnen sturen, is geen archaïsme, noch een sprookje. Algemeen stemrecht, betaald verlof, ziekteuitkeringen. Ze kwamen er niet door het eens vriendelijk te vragen.
Het historische toekomstverbond tussen burgerbewegingen Ringland, stRaten-Generaal en Ademloos en de Vlaamse en Antwerpse overheid bewijst dat het kan. Wanneer bezorgde en betrokken mensen samen rond de keukentafel gaan zitten, is veel mogelijk.

Burgers en middenveld kunnen een politiek bestel doen twijfelen, wankelen en verschuiven door te dromen en te geloven. Politiek als kunst van het onmogelijke: bevragen wat bestaat, verbeelden wat zou kunnen bestaan.
Dat is precies wat ze opnieuw moeten doen. Er is maar één ding erger dan een beroerd beleid: een beroerd beleid dat geen weerwerk meer krijgt.

Laat een reactie achter

Javascript is vereist om dit formulier te gebruiken.

Pauline

Laten we met z’n allen stoppen met stemmen. 

Een duidelijker signaal kan er niet zijn. 

Zolang we blijven stemmen gaat de pseudo-democratie door.

Erik Biesemans

 

Beste Bieke, 

mooi - en terecht - betoog.

Waar je mij wel verliest, is wanneer het ‘historische toekomstverbond’ ter sprake komt. Dat Ringland, Ademloos en stRaten-Generaal druk op de ketel gezet hebben, klopt, maar of er nu ook daadwerkelijk een gedegen oplossing komt die breed ondersteund zal worden, dat blijft koffiedik kijken. Een verbond zonder concrete afspraken, blijft een op drijfzand gebouwd luchtkasteel…

Maar, een terecht betoog…

 

john apers

Geachte,

Sommige mensen bedoelen met “het zijn allemaal dezelfde” dat ongeacht wie er aan de macht is gekomen, met welke strategie ook, de kleine man/vrouw in de straat de rekening gepresenteerd krijgt om de hele kliek machthebbers met hun familie en vrienden, op een riante manier te onderhouden.

Dat is ook niet verwonderlijk, al die organisaties die moeten gesubsidieerd worden, al die denktanks, sociale voorzieningen, ambtenarij, sportlui, artistieke of andere culturele organisaties,… al die monden die moeten gevoerd worden om ze niet in opstand te laten komen.

Al die mensen die denken “geld” nodig te hebben om te leven. Dat moet ergens vandaan komen hé?

De boeren “creperen”. Altijd al een teken aan de wand geweest.

mvg

john

 

LEES OOK

© Brecht Goris
“Civilisation”, een boek van de op en top Franse auteur Régis Debray, handelt over de veramerikanisering van onze maatschappij. Als weinig anderen slaagt hij erin aan te tonen dat
Foto: James Richardson - U.S. Air Force - CC0
De Franse verkiezingen hebben niet alleen in Frankrijk de gemoederen beroerd. Ook miljoenen Afrikanen volgden de verkiezingen op de voet.
Twitter @EmmanuelMacron
De Franse president Emmanuel Macron heeft zijn Russische ambtsgenoot Vladimir Poetin ontvangen in het paleis van Versailles.
Foto Trump: CC BY-SA 2.0. Foto Macron: CC BY-NC 2.0.
De Amerikaanse en Franse presidenten ontmoeten elkaar voor het eerst, in Brussel.

Meest recent van Bieke Purnelle

© Brecht Goris
Vakantietijd
Ergens halfweg tussen het reizen en het in- en weer uitpakken van koffers, verschijnt een onbeduidend krantenstukje dat vertelde waarom twee weken vakantie verspilde tijd is.
© Brecht Goris
Waar blijft de verontwaardiging?
21 jaar geleden werd een van de grootste betogingen uit de Belgische naoorlogse geschiedenis gehouden. Een witte mars tegen kindermisbruik.
© Brecht Goris
De meest lullige kijk op het verkeer is vandaag de norm
Over-assertieve fietsers en zelfs bomen met de vinger wijzen in een systeem waarin de auto alles overheerst en vervoersmaatschappijen ondermaats gerund worden, is maar wat lullig, meent MO*-co
© Brecht Goris
Schoolmoe
Aan het eind van het schooljaar en met de zomervakantie in het verschiet besteden kranten graag aandacht aan ons onderwijs, en dat is nodig.
Nooit meer tonen X

Ontdek

MO*nieuwsbrieven

Schrijf je in op onze gratis nieuwsbrieven en blijf op de hoogte van het belangrijkste mondiaal nieuws.

Facebook/Twitter

Blijf op de hoogte van het belangrijkste mondiaal nieuws.

MO*magazine

Abonneer je op ons unieke kwartaalmagazine voor slechts € 28.

Een abonnement nemen

MO*papers

Abonneer je op de gratis digitale achtergronddossiers (pdf) over actuele mondiale thema’s.