Aanslagen doen spanning toenemen in Kenia

Na de recente aanslagen in het oosten van Kenia loopt de politieke spanning op. Enkele oppositieleden roepen president Kenyatta op om af te treden. De president daarentegen wijst zijn politieke tegenstanders aan als de schuldigen van het geweld. De etnische verdeeldheid wordt hierdoor verder aangewakkerd.

  • cc Demosh De spanning loopt op tussen regeringspartijen en de oppositie cc Demosh

‘Als president Uhuru Kenyatta niet doet waarvoor hij is verkozen, dan moet hij opstappen’, zei senator Bonny Khalwale op maandagavond tegen de verzamelde oppositie. Ook voormalig eerste minister Raila Odinga sprak zijn bezorgdheid uit over de veranderende veiligheidssituatie en riep de president op een referendum te houden over de toekomst van het land.

Eerder had Odinga ook  al aangegeven een nieuwe nationale dialoog te willen opstarten om de stijgende etnische spanningen een halt toe te roepen.  

De oproep kwam er in een reeks van toespraken op een grote bijeenkomst van de Coalitie voor Hervormingen en Democratie (CORD) in Nairobi. Duizenden Kenianen waren daar bij elkaar gekomen om Saba Saba (Swahili voor 7/7, ofwel 7 juli) te herdenken.

Gedeelde verantwoordelijkheid

Op 7 juli 1990 werden bij straatprotesten 20 mensen gedood en honderden anderen gearresteerd. De bevolking eiste meer democratie. Dit leidde uiteindelijk tot het opstellen van een nieuwe grondwet en 7 juli wordt herdacht als de geboorte van het huidige meerpartijenstelsel in Kenia.

De regering reageert voorlopig niet op de oproep en houdt de boot nog af. ‘De president is nog maar vijftien maanden aan de slag,’ legt politiek analist en columnist van de Keniaanse krant The Standard Dismas Mohua uit. ‘Hij moet de tijd krijgen om de veiligheid en het politieke systeem te versterken.’

Patrick Gathara wijst in een bijdrage op Al Jazeera op de gedeelde verantwoordelijkheid. ‘De overheid noch de oppositiepartijen hebben zich bereid getoond om de systemische fouten te achterhalen die de oorzaak zijn van het onvermogen van de staat om zijn burgers te beschermen. Of om de corruptie uit te bannen.’

Islamitische extremisten

De uitspraken van Khalwale en Odinga volgen op de recente golf van aanvallen door Al-Shabaab, een radicaal Islamitische groepering uit Somalië die gelinkt wordt aan Al-Qaeda. Vandaag nog vielen gewapende mannen een restaurant binnen in de noordoostelijke stad Wajir met minstens één dode en meerdere gewonden tot gevolg, zo bevestigde politiechef David Kuria aan Le Monde.

Afgelopen weekend kwamen 29 mensen om het leven bij gewapende aanvallen in de zuidoostelijke stadjes Gamba en Hindi, vlakbij de Somalische grens. De ergste slachtpartijen gebeurden echter op 15 en 17 juni in Mpeketoni, waarbij 65 slachtoffers vielen.

Deze aanslagen zijn de wraak van extremisten op de deelname van 4.000 Keniaanse soldaten aan de militaire operatie van de Afrikaanse Unie in Somalië.  Het veiligheidsgevoel bij de bevolking is bijgevolg ver zoek en de zenuwachtigheid bij de regering groot. Deze onrust is de oorzaak voor de huidige politieke verdeeldheid.

‘Bij de aanslagen op het Westgate winkelcentrum in Nairobi vorig jaar profileerde de president zich nog als leider van het hele volk’, zegt Abdullahi Boru Halakhe, veiligheidsanalist en consultant bij het Global Centre for the Responsibility to Protect. ‘Bij de recente aanvallen gaf hij zijn politieke tegenstanders de schuld, ook al eiste Al-Shabaab de aanvallen op.’

Etnische verschillen

De beschuldigingen leggen ook de gevoeligheden tussen de verschillende volksstammen opnieuw bloot. Sinds de uitbarsting van etnisch geweld na de verkiezingen van 2007 is er nooit echt sprake geweest van nationale verzoening.

In de huidige coalitie worden de Kikuyu en de Kalenjin vertegenwoordigd door president Kenyatta en vice-president William Ruto. Andere, kleinere stammen, waaronder de Luo van Odinga, vallen nog steeds uit de boot. ‘Je moet weten dat in de Keniaanse politiek etniciteit het enige geldige betaalmiddel is’, verklaart Boru Halakhe.

Daarnaast stelt de oppositie ook de corruptie aan de kaak. ‘Deze coalitie deed na de verkiezingen gewoon voort, omdat de verschillende partijen van de macht hadden geproefd. Politici zijn nu eenmaal hebzuchtig’, zegt Mohua. ‘Maar met de andere partijen was ongetwijfeld hetzelfde gebeurd.’

De combinatie van deze etnische verdeeldheid, het toenemende onveiligheidsgevoel en de onuitroeibare corruptie verklaren waarom de oppositie nu zo hard van zich laat horen. ‘De terreur van de afgelopen maanden heeft naar mijn mening vooral aangetoond hoe zwak de democratie in Kenia nog steeds is’, besluit Gathara.

 

Maak MO* mee mogelijk.

Word proMO* net als 3205   andere lezers en maak MO* mee mogelijk. Zo blijven al onze verhalen gratis online beschikbaar voor iédereen.

Ik word proMO*    Ik doe liever een gift