Groenland kan ijskap bijna volledig verliezen

Tot nu toe waren langetermijnprojecties voor de ijskap grotendeels gebaseerd op globale klimaatmodellen, die minder precies zijn voor Groenland. Het VUB-onderzoek in het wetenschappelijke tijdschrift The Cryosphere gaat uit van een regionaal klimaatmodel, dat specifiek ontwikkeld is voor polaire gebieden.

‘Onze resultaten tonen dat het niet alleen gaat om hoeveel ijs er smelt, maar vooral om hoe de ijskap en de atmosfeer elkaar beïnvloeden’, zegt auteur Chloë Paice.

Die wederzijdse terugkoppeling is cruciaal. In de eerste eeuwen dempt ze vooral het proces en smelt er minder ijs, maar na verloop van tijd verandert dat beeld fundamenteel. Vanaf 2300 ongeveer treden sterke terugkoppelingseffecten op. Naarmate de ijskap dunner wordt en het oppervlak lager komt te liggen, stijgt de temperatuur aan het oppervlak, wat de smelt verder versnelt.

Zeespiegelstijging van 7 meter

Tegelijkertijd regent het door de hogere temperaturen steeds vaker en groeit er minder nieuw ijs aan. En omdat er steeds meer wolken zijn in de atmosfeer, warmt de ijskap nog sneller op.

Samen leiden die processen tot een steeds snellere afname van de ijsmassa. Daardoor kan de Groenlandse ijskap tegen het einde van het millennium vrijwel volledig verdwenen zijn, met een potentiële bijdrage aan de zeespiegelstijging van 7,4 meter, voorspellen de onderzoekers.

‘We zien dat de terugkoppelingen tussen de ijskap en de atmosfeer uiteindelijk zo sterk worden dat de ijskap onder het hoge opwarmingsscenario grotendeels haar stabiliteit verliest’, aldus Paice. ‘Simulaties waarin die interacties niet worden meegenomen, onderschatten het uiteindelijke massaverlies aanzienlijk.’