Volgens Federaal Migratiecentrum zijn er te weinig middelen om mensenhandel te bestrijden

Mensenhandel blijft verborgen misdaad in België

ACF HHS (CC BY-NC 2.0)

In 2016 voerde het Amerikaanse Administration for Children and Families campagne tegen mensenhandel onder de slogan: ‘Spot jij een slachtoffer van mensenhandel?’

De strijd tegen mensenhandel moet volgens het Federaal Migratiecentrum Myria weer op de voorgrond komen. Zo klinkt de toon van het jaarverslag over mensenhandel- en smokkel dat het vandaag publiceerde.

Het verslag, genaamd Slagkracht voor slachtoffers behandelt het recht op juridische bijstand en bescherming voor slachtoffers van mensenhandel. Myria wil met dit jaarverslag aandacht vestigen op de rechten en slagkracht van deze slachtoffers om zo de strijd tegen mensenhandel te stimuleren.

Het verslag wijst erop dat slachtoffers van seksuele en economische uitbuiting specifieke rechten bezitten. Dat zijn onder meer het recht op informatie over hulp en ondersteuning, toegang tot hulp- en opvangcentra, juridische bijstand en bescherming, en het recht op compensatie.

Blijf op de hoogte

Schrijf je in op onze nieuwsbrieven en blijf op de hoogte van het mondiale nieuws

Recht op informatie is cruciaal

Het recht op de initiële informatieverstrekking aan het slachtoffer is van cruciaal belang om slachtoffers zo snel mogelijk verder te helpen. Met de correcte informatie kunnen ze terecht bij de juiste opvangcentra. Daar hebben ze de beste kans op begeleiding en bijstand.

Onder meer politie en inspectiediensten zijn verantwoordelijk voor het detecteren van slachtoffers om ze te informeren over potentiële ondersteuningsdiensten, maar dit verloopt volgens het rapport nog vaak problematisch.

‘Het Brusselse inspectieteam gespecialiseerd in mensenhandel beschikt slechts over vijf inspecteurs.’

Het detecteren en informeren van slachtoffers verloopt moeizaam omdat niet voldoende en adequate materiële middelen en mensen omhanden zijn. De capaciteit van de inspectiediensten is ontoereikend en het verkrijgen van politionele bijstand is niet altijd verzekerd. Een gebrek aan logistiek of capaciteit verhindert dan weer de mogelijkheid om slachtoffers naar opvangcentra over te brengen.

Het verslag bevestigt dat de problematiek omtrent mensenhandel aan belang heeft gewonnen binnen de inspectiediensten, maar dat capaciteit een aandachtspunt blijft.

Sarah De Hovre, directeur van PAG-ASA, licht dit capaciteitsprobleem toe: ‘Het Brusselse inspectieteam dat gespecialiseerd is in mensenhandel beschikt slechts over vijf inspecteurs. In het Brussels Hoofdstedelijk Gewest wonen meer dan een miljoen inwoners. Met vijf mensen kunnen zij maar een beperkt aantal controles uitvoeren en maar een beperkt aantal slachtoffers terugvinden.’

ACF HHS (CC BY-NC 2.0)

Myria adviseert daarom om meer middelen in te zetten, zowel voor politie en inspectiediensten als gespecialiseerde centra. Daarnaast roepen zij ook op meer inspanningen te leveren zodat deze diensten verder en intensiever opgeleid kunnen worden om slachtoffers beter te kunnen detecteren en informeren.

‘Er is inzet nodig op preventie, zodat mensen werk en zekerheid kunnen vinden.’

De Hovre voegt hier aan toe dat er niet alleen oplossingen noodzakelijk zijn om mensenhandel tegen te gaan, maar ook preventie. ‘De achterliggende wortels van het probleem zijn armoede en het gebrek aan opportuniteiten zoals opleiding en werk. Er is inzet nodig op preventie, zodat mensen werk en zekerheid kunnen vinden.’

Tip van de ijsberg

De cijfers van politie en justitie voor 2018 inzake mensenhandel liggen gezien het gebrek aan middelen laag. De politiediensten stelden vorig jaar 358 inbreuken met elementen van mensenhandel vast. Bij het parket kwamen 301 dossiers omtrent mensenhandel binnen.

Daartegenover staat dat slechts 158 slachtoffers aangemeld zijn bij gespecialiseerde opvangcentra. Wetende dat er bij elke inbreuk of vervolging sprake is van minstens één slachtoffer, gaat het dus om lage cijfers. Een schatting van de Global Slavery Index uit 2018 stelt dat mogelijk alleen al 23.000 slachtoffers van mensenhandel in België alleen zijn.

‘Mensenhandel is een verborgen fenomeen: het aantal opgevangen slachtoffers is slechts het topje van de ijsberg’

‘Mensenhandel is een verborgen misdaad’, verklaart De Hovre de discrepantie tussen de schatting en de daadwerkelijke Belgische cijfers. ‘Het aantal opgevangen slachtoffers is slechts het topje van de ijsberg’, concludeert zowel Myria als Sarah De Hovre.

Het probleem ligt niet alleen bij de diensten, ook de gedetecteerde slachtoffers willen niet altijd opgevangen worden, ook al hebben ze de juiste informatie gekregen. Hiervoor zijn volgens het verslag verschillende redenen, waaronder angst voor represailles of repatriëring en wantrouwen in overheidsdiensten. Sommigen beseffen ook niet dat ze slachtoffer zijn of dat ze uitgebuit worden.

ACF HHS (CC BY-NC 2.0)

Zonder jouw steun bestaat MO* niet.

Wil je dat MO* dit soort verhalen blijft brengen?
Steun ons en word proMO* voor maar €4/maand of doe een vrije gift

Word proMO* of Doe een gift