Brazilië haalt WHO-doelstelling niet

Nergens komt lepra vaker voor dan in Brazilië

Artur Custodio / IPS

Yohei Sasakawa (links), voorzitter van de Nippon Foundation, met Sebastião Miranda Filho, burgemeester van Maraba.

In geen land ter wereld komt lepra vaker voor dan in Brazilië. Een van de problemen is dat patiënten hun behandeling te vroeg stopzetten. 

De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) wilde lepra “elimineren” tegen het jaar 2000. Een ziekte wordt als geëlimineerd beschouwd wanneer het jaarlijkse aantal nieuwe gevallen lager ligt dan 1 per 10.000 inwoners.  

De strijd tegen de ziekte kreeg een belangrijke impuls in 1982, toen een behandeling met meerdere medicijnen beschikbaar kwam. Daardoor werden meer dan 16 miljoen patiënten genezen, zegt de WHO. 

26.875 nieuwe gevallen 

Maar Brazilië is het enige land ter wereld dat het WHO-doel niet heeft bereikt. In 2017 waren er volgens de WHO 26.875 nieuwe gevallen, op een bevolking die toen 200 miljoen inwoners telde. Dat betekent 1,35 nieuwe gevallen per 10.000 mensen. 

Volgens cijfers van het Braziliaanse ministerie van Volksgezondheid wordt 92 procent van de nieuwe gevallen van lepra in beide Amerika’s in Brazilië vastgesteld. 

Maranháo, een noordelijke deelstaat van Brazilië, telt elk jaar zelfs 4,4 nieuwe gevallen per 10.000 inwoners. “We detecteren gemiddeld 3125 gevallen per jaar”, zegt Lea Terto, hoofd Epidemiologie en Ziektebestrijding bij het regionale ministerie van Volksgezondheid. 

Vroege diagnose 

Lepra, of de ziekte van Hansen, ontstaat door infectie met de bacterie Mycobacterium leprae (ook de bacil van Hansen genoemd). Vroege diagnose is zeer belangrijk, zegt Claudio Salgado, voorzitter van de Braziliaanse Lepravereniging en hoogleraar aan de Federale Universiteit van Pará. 

De strijd tegen de ziekte is complex.

De strijd tegen de ziekte is complex. “Lepra manifesteert zich niet via acute fasen van koorts, rillingen en mentale verwarring, zoals malaria”, zegt hij in Belém do Pará, hoofdstad van de deelstaat Pará, een andere noordelijke deelstaat waar lepra vaker voorkomt. 

De symptomen, onder meer gevoelloze plekken op de huid, komen meestal pas na jaren tot uiting, wanneer de gevolgen ervan al onomkeerbaar zijn. Leprapatiënten raken vingers kwijt of kunnen hun handen en zelfs volledige ledematen niet meer bewegen. 

Verspreid 

Bovendien zijn de gevallen verspreid, waardoor het nog moeilijker wordt om de patiënten te identificeren. Toch bestaan er al middelen voor vroegtijdige diagnose, zoals het contactonderzoek. 

Voor zijn strijd tegen lepra krijgt Brazilië de hulp van Japan, via de Nippon Foundation, een stichting die projecten voor mensen met een beperking financiert. De voorbije dagen bracht Yohei Sasakawa, voorzitter van de stichting, een bezoek aan Brazilië. Hij bezocht Pará en Maranháo en had ook een ontmoeting met president Jair Bolsonaro.  

Brazilië is het enige land ter wereld dat het WHO-doel niet heeft bereikt.

De Nippon Foundation financiert onder meer de telefoon- en internetcommunicatie in afgelegen gebieden om informatie over deze chronische ziekte sneller te verspreiden en zo vooroordelen, stigma’s en discriminatie te bestrijden. 

Te vroeg stopzetten

Een andere zorg is dat patiënten hun behandeling te vroeg stopzetten. Het kan zes maanden tot meer dan een jaar duren, afhankelijk van de ernst, voor de bacterie uit het lichaam verdwenen is. Bij complexe gevallen vereist zo’n behandeling inspanningen van de patiënt, die vaak al in moeilijke omstandigheden leeft. 

De Nippon Foundation financiert daarom de distributie van voedselpakketten aan de getroffen families in Marabá, een stad in het binnenland van Pará. 

Zonder jouw steun bestaat MO* niet.

Wil je dat MO* dit soort verhalen blijft brengen?
Steun ons en word proMO* voor maar €4/maand of doe een vrije gift

Word proMO* of Doe een gift