VN wil mensenrechtenschendingen Sri Lanka onderzoeken

De meningen over een resolutie van de Verenigde Naties voor een geloofwaardig onderzoek naar vermeende mensenrechtenschendingen in Sri Lanka zijn zowel nationaal als internationaal verdeeld. Op 27 maart heeft de VN-Mensenrechtenraad deze resolutie goedgekeurd. President Rajapaksa’s regering is echter fel gekant tegen internationale bemoeienis, ondanks VN-secretaris-generaal Ban ki-Moons blijvende verzoeken om mee te werken.

  • © Indi Samarajiva Kilinochchi District, voormalig oorlogsgebied in Sri Lanka. © Indi Samarajiva

Sri Lanka lijdt al sinds 1983 onder het conflict tussen de hoofdzakelijk boeddhistische Sinhalese bevolking en de grotendeels hindoeïstische Tamil. In 2009 eindigde de burgeroorlog toen regeringstroepen de bovenhand kregen op de Liberation Tigers of Tamil Eelam (LTTE), ondertussen internationaal bestempeld als terroristische beweging.

Onderzoek naar mensenrechtenschendingen door beide zijden loopt spaak. De inspanningen van de regering worden door de VN als niet-onafhankelijk en ongeloofwaardig afgedaan. Internationale onderzoekmechanismen zouden daarentegen bescherming van getuigen garanderen, die nog steeds nieuwe informatie over de gebeurtenissen geven.

Ngo’s pleiten voor rechtvaardigheid voor de slachtoffers van de burgeroorlog, en misprijzen president Rajapaksa’s agressieve aanpak van organisaties en personen die de huidige situatie willen veranderen.

Van de 47 leden van de VN-Mensenrechtenraad stemden op 27 maart 23 leden voor, 12 tegen de resolutie en onthielden 12 landen zich.

Sri Lanka weigert medewerking

“Analoge waarheidscommissies hebben ‘een contraproductief karakter’, deze resolutie verandert niks aan de regeringsactiviteiten.”

Rajapaksa’s regering negeerde al twee keer (in 2012 en 2013) een oproep van de VN-Mensenrechtenraad voor een onafhankelijk en geloofwaardig onderzoek. Volgens de regering leven de verschillende religieuze groepen harmonieus samen in Sri Lanka en is de oproep lobbywerk van Tamil in het buitenland, dat beantwoordt aan een westerse agenda. 

Ravinatha Aryasinha, Sri Lanka’s permanente vertegenwoordiger bij de VN, zei in een interview met NDTV dat het land wel zichtbare vooruitgang boekte op vlak van verantwoording. Analoge waarheidscommissies hebben ‘een contraproductief karakter’, deze resolutie verandert volgens hem niets aan de regeringsactiviteiten.

Het eiland houdt dan ook vast aan de visie dat de soevereiniteit van de staat en de bestaande vrede in het land worden geschaad. Nochtans verschenen de voorbije week zorgwekkende berichten over Rajapaksa’s nieuwe acties tegen de Tamil.

Een vrouwenrechtengroep meldde aan The Guardian dat vrouwen in Sri Lanka op basis van de Prevention of Terrorism Act worden gearresteerd en mishandeld. Deze ‘preventieve aanhoudingen’ moeten de rebellen weerhouden zich te hergroeperen. Onzin, zeggen Tamil politici, de regering wil enkel angst onder de etnische groep aanwakkeren.

Voor- en tegenstanders verdeeld

De president waarschuwde daarnaast dat de VN-stemming al van in het begin in het nadeel van Sri Lanka was. De VS trommelden een grote groep voorstanders op, de EU stemde als één blok. Het stemgedrag van landen uit beide wereldhelften toont overigens duidelijk dat de Noord-Zuidgrenzen vervagen.

Voor de Sri Lankaanse minister van Buitenlandse Zaken Peiris werd vooral duidelijk dat meer landen tegen de VS hebben gestemd. Peiris tekende op 1 april, nog geen week na de stemsessie, VN-resolutie 1373 met strategieën ter bestrijding van terrorisme en de financiering ervan.

Daarmee verbant de Sri Lankaanse regering de Liberation Tigers of Tamil Eelam (LTTE) en vijftien andere Tamil diaspora groepen die met hen worden gelinkt.

‘De resolutie was heel anders dan die van voorgaande jaren […] dit vroeg om een ander antwoord, en we hebben besloten om te onthouden. Simpel!’

India heeft eigen agenda

Vergeleken met het verleden, wijzigde India zijn stemgedrag: ‘De resolutie was heel anders dan die van voorgaande jaren […] dit vroeg om een ander antwoord, en we hebben besloten om ons te onthouden. Simpel’, legt de Indiase minister van Buitenlandse Zaken Sujatha Singh uit.

In The Hindu verduidelijkte de Indiase staatsminister voor Industrie en Handel EM Sudarsana Natchiappan dat de onthouding belangrijk is voor de verdere aanwezigheid van de Indiase hervestiging en rehabilitatie van Tamils ​​in Sri Lanka.

Zoniet zou China, betrokken bij de ontwikkeling van infrastructuur in het land, een voet tussen de deur hebben om zich te mengen in Tamil-gebieden.

Australië beschermt betwist beleid

De Australische regering – die geen stem in de mensenrechtenraad heeft – steunt de resolutie niet, in tegenstelling tot de vorige sociaaldemocratische regering. Zowel de sociaaldemocraten als de groenen deden deze keer een beroep op de regering opnieuw de VS te volgen.

Voorzitter van de Australian Greens Christine Milne vond het verontrustend dat Australië uit eigenbelang dezelfde argumenten gebruikt als  China, Iran en Venezuela. Het Australische standpunt ‘gaat mensenrechten uit de weg om steun te krijgen voor eigen asielzoekersbeleid’.

Zonder jouw steun bestaat MO* niet.

Steun ons en word proMO* voor maar €4/maand of doe een vrije gift. 3190   proMO*’s steunen ons vandaag al. 

Word proMO* of Doe een gift