Pleidooi voor samengaan van NewB en vdk bank

‘Onze kinderen en kleinkinderen verdienen een duurzame bank voor heel België’

© Marc Bontemps / NewB

NewB voerde de afgelopen jaren campagne om zoveel mogelijk Belgen te overtuigen van een ethische en duurzame bank.

NewB moet de reddende hand van vdk bank aannemen, daar zijn coöperanten en vrijwillige ambassadeurs Koen de Visscher, Marc Bontemps en Rein van Gisteren van overtuigd. ‘Als de coöperanten in zee gaan met vdk bank, komt er zicht op een sterke en duurzame bank.’

‘Bankieren voor goed veranderen’: met die slogan ging NewB de boer op. Duurzaamheid en ethiek neerzetten als dé referentie in het Belgisch bankenlandschap, dat was hoog gegrepen.

Na tien jaar zwoegen kan NewB ervan meespreken dat het geen eenvoudige ambitie is. Temeer omdat de structuur van een coöperatie extra tegenwind geeft. Na de mislukking van een kapitaalsverhoging die de Nationale Bank had geëist zag het er benauwd uit, maar met een aanbod van de Gentse vdk bank om samen te werken krijgt die ambitie terug wind in de zeilen.

Groene dekmantel

Het idee achter NewB kreeg vorm na de bankencrisis van 2008. Het kon toch niet zijn dat geen lessen getrokken zouden worden uit de ramp die onze economie aan de rand van de afgrond had geduwd? En toch: systeembanken, wier blind speculeren aan de oorsprong van de clash lag, kregen miljarden toegestopt, als ze de wat aangeschroefde regels zouden respecteren.

Er is ten gronde niet veel veranderd aan ons financieel systeem.

Er is ten gronde niet veel veranderd aan ons financieel systeem. De traditionele banken bleven eerder waarde-gedreven dan waarden-gedreven. De duurzame beloftes in de etalages van hun statige kantoren zijn een marginale versiering, soms zelfs een groene dekmantel.

Met de regelmaat van een klok raken zowel in binnen- als buitenland projecten bekend waar wij niet bij betrokken willen zijn. Neem de buitenwettelijke investeringen in Palestijns bezet gebied die het Israëlische apartheidsbeleid steunen. BNP Paribas en Deutsche Bank steunen onbeschroomd de zogenaamde nederzettingenpolitiek.

Of neem de diepgroene beleggingsfondsen. Volgens het Nederlandse platform voor onderzoeksjournalistiek Investico doen die voor bijna de helft wat anders dan wat ze beloven. Van de 838 onderzochte “donkergroene” Europese fondsen blijken er 388 te investeren in de fossiele industrie en in de luchtvaart, en dat voor 8,5 miljard euro. Geld van nietsvermoedende burgers gaat naar bedrijven als TotalEnergies, kolenbedrijf RWE, easyJet en Lufthansa.

Het kan anders

Bankieren is zaken doen met andermans geld. Ons geld moet daarbij wél naar de juiste kant rollen.

Als klant van een grootbank besef je onvoldoende welke nefaste rol “jouw” bank op het wereldtoneel speelt en welk radartje je daarin bent.

Een sterke ethische en duurzame speler zorgt voor een tegenwicht. Vdk bank en NewB bewijzen met hun score op bankwijzer.be dat het kan. Met NewB erbij kan vdk bank zijn impact vergroten. Er is ook Triodos, maar die bank biedt particulieren in België helaas alleen spaardiensten aan.

Het zelfreinigend vermogen is in de sector ver te zoeken. Er zijn newbees (nieuwkomers) en externe druk nodig om dat tij te keren zodat burgers een vrije keuze krijgen en ‘met hun geld kunnen stemmen’.

Gemeenschappelijke grond

Als klant van een grootbank besef je onvoldoende welke nefaste rol “jouw” bank op het wereldtoneel speelt en welk radartje je daarin bent. Gaandeweg worden we ook in onze eigen comfortzone geconfronteerd met hoe dat systeem werkt.

Middenveldorganisaties, jeugdbewegingen en ngo’s hebben steeds vaker moeite om een gewone bank- of spaarrekening te openen. We vernemen dat ze van “hun” bank bericht krijgen dat hun rekening wordt gesloten. Zonder uitleg, met het verzoek een nummer op te geven voor waarop het saldo kan worden overgeschreven. Uitleg: ‘Een beslissing van hogerhand.’

Dit fenomeen dreigt een serieus probleem te worden. Het enige antwoord hierop is: zorgen dat het maatschappelijk middenveld en alle bewuste burgers hun eigen financiële arm hebben, de grondgedachte achter NewB.

En zo sluit het verhaal van NewB aan bij waarmee de ‘Volksdepositokas’-bank 96 jaar geleden begon. Als de coöperanten van NewB in zee gaan met vdk bank, komt er zicht op een sterke en duurzame bank. Met het bedje dat NewB spreidde, kan ze groeien in Vlaanderen, vaste voet aan de grond krijgen in Wallonië én in Brussel en zelfs sneller uitgroeien tot dé Belgische referentie voor duurzaam bankieren.

Eigenzinnig

Vdk’s historie en christelijke vakbondsachtergrond zorgen ervoor dat groene marketingpraat uitblijft. Voor grootbanken is ethisch bankieren daarentegen geen bestaansvoorwaarde, maar eerder een bijzaak in een portefeuille waarin winstbejag het voornaamste doel is.

Dat vdk geen burgercoöperatie is, is een gegeven. Maar ze is wel eigenzinnig en heeft aan alle sirenenzangen weerstaan om op te gaan in Bacob en Dexia. Haar model zoekt niet het onderste uit de kan van rendabiliteit en winstgevendheid. En haar focus op lokaal en duurzaam beantwoordt aan een toenemende vraag in de samenleving. Daar kan NewB haar steentje toe bijdragen.

Een groeiend publiek verwacht van een financiële dienstverlener dat die haar klant opnieuw echt centraal stelt. We herkennen ons in vdk bank, waar het personeel werkt zonder prestatiegebonden vergoedingen, waar niet minder dan 80% van de deposito’s wordt omgezet in leningen voor de reële economie; een bank die glossy campagnes mijdt en in haar 62 kantoren persoonlijke dienstverlening vooropzet.

Groeipotentieel

Met NewB als bankagent heeft vdk bank de potentie uit te groeien tot een krachtige speler.

Als jongste toetreder tot de bankenmarkt in 65 jaar (!) voldeed NewB na een lange voorbereiding aan alle startvoorwaarden. Maar de omzetting van droom naar daad bleek de nodige voeten in de aarde te hebben. Voor velen kwam de stopzetting hard aan. Velen hadden de stap nog niet gezet van coöperant naar bankklant.

We zijn er als NewB onvoldoende in geslaagd die urgentie duidelijk te maken. En nog minder wisten we op de radar te komen van velen die onze doelstellingen delen, zoals de ambitie en de potentie om een ‘gamechanger’ te worden in het Belgisch bankenlandschap (dat overigens geen echte coöperatieve banken meer kent).

Vdk bank werpt zich nu vanuit Gent op als de reddende engel. Het tij is gunstig om met NewB erbij meer “volume” te hebben, waar heel de Belgische samenleving baat bij heeft. Een stevige bank die na 96 jaar koppig te hebben standgehouden ten volle kan doorgroeien. Een bijzondere bank die tijdens de bankencrisis niét teerde op overheidssteun. Welke “systeembank” deed dat na?

Blijf op de hoogte

Schrijf je in op onze nieuwsbrieven en blijf op de hoogte van het mondiale nieuws
Met NewB als bankagent heeft vdk bank de potentie uit te groeien tot een krachtige speler. Vdk bank heeft 135.000 klanten in Vlaanderen. NewB is met 20.000 bankklanten en met nog eens 100.000 andere coöperanten een van de grootste sociale bewegingen van België (!), gesteund door 11 institutionele beleggers en 350 kleine en heel grote middenveldorganisaties. Die kunnen straks een bankrekening openen en leningen aangaan.

NewB’s bijkomende kapitaalronde van 40 miljoen euro, die mislukte, had onder andere als bedoeling om dat mogelijk te maken. Want het stak natuurlijk dat ngo’s, coöperaties, vakbonden, zelfstandigen, kleine verenigingen, vzw’s en overheidsinstellingen wel de noodzaak voelen om duurzamer te gaan bankieren maar dat nog niet konden in hun eigen coöperatie.

Waarden verankeren

Samen kunnen vdk bank en NewB de locomotief worden van een financiële trein naar meer en nieuwe bestemmingen.

Als vrijwillige ambassadeurs van NewB willen we er mee voor waken dat de mix van dertien unieke waarden van onze coöperatie bij de besprekingen met vdk bank op tafel blijft. En dat ze op termijn structureel verankerd worden.

Hoe dat zou kunnen, is nu nog een vraagteken. Maar we zijn ervan overtuigd dat het ook voor vdk bank een meerwaarde zal zijn de dertien waarden die aan NewB ten grondslag lagen te koesteren en te bewaken. Transparantie, participatie, duurzaamheid, eerlijkheid, eenvoud, soberheid, inclusie, innovatie, professionaliteit, veiligheid, integratie, diversiteit en nabijheid: voor ons zijn en blijven dat werkwoorden.

Samen kunnen vdk bank en NewB de locomotief worden van een financiële trein naar meer en nieuwe bestemmingen: nog meer investeringen in hernieuwbare energie, isolatie, schonere mobiliteit, eerlijk geproduceerd voedsel, sociaal en duurzaam wonen…

Onze kinderen en kleinkinderen verdienen het.

Koen de Visscher, Marc Bontemps en Rein van Gisteren zijn coöperanten en vrijwillige ambassadeurs van NewB.

Maak MO* mee mogelijk.

Word proMO* net als 3306   andere lezers en maak MO* mee mogelijk. Zo blijven al onze verhalen gratis online beschikbaar voor iédereen.

Ik word proMO*    Ik doe liever een gift