‘De meeste kinderen hebben niet meer dan een T-shirt, een broek en een paar slippers’

Kou bedreigt 7 miljoen gevluchte kinderen

CC 2.0 BY-NC-ND Foto door Karl Schembri/Oxfam

Hulporganisatie Save the Children waarschuwt voor de gevolgen van de winterkou voor bijna zeven miljoen gevluchte kinderen in delen van het Midden-Oosten, Azië en Europa. ‘Door de oorlog en barre omstandigheden in vluchtelingenkampen zijn vele kinderen al verzwakt’, stelt Annemieke Ruggenberg woordvoerder van Save the Children. ‘De meeste kinderen hebben niet meer dan een T-shirt, een broek en een paar slippers.’

Artsen Zonder Grenzen-coördinator Nihal Osman beaamt dat en geeft aan dat het Vucjak kamp in Bosnië een gevaarlijke en onmenselijke plek is. ‘Niemand zou op zo’n manier moeten leven.’ Veel mensen komen naar de kliniek van Vucjak op teenslippers, zonder sokken of jas, vertelt hij. ‘Velen hebben luchtweginfecties en huidaandoeningen door de gruwelijke levensomstandigheden.’

‘Niemand zou op zo’n manier moeten leven.’

Osman vindt het daarom onacceptabel dat het kamp open blijft: ‘Het breekt je hart om deze mensen te zien en te behandelen, wetende dat ze aan het einde van de dag teruggaan naar hun tent en op de vloer slapen.’

Volgens Save the Children zijn er twaalf landen waar kinderen door de wintertemperaturen gevaar lopen. Het gaat om Syrië, Afghanistan, Irak, Libanon, Jordanië, Bulgarije, Servië, Griekenland, Montenegro, Italië, Oekraïne en Bosnië & Herzegovina.

In december evacueerde Save the Children samen met de lokale autoriteiten honderden kinderen uit een ondergesneeuwd kamp in Bosnië & Herzegovina. Het kamp was gebouwd op een voormalige vuilstortplaats.

Vijftien doden afgelopen jaar

‘Miljoenen kinderen ontsnapten aan een wreed conflict en zijn op zoek naar veiligheid. De bittere winter kan voor sommigen even gevaarlijk zijn als de bedreigingen die ze achterlieten’, zegt Rachael Cummings, bestuurslid van Save the Children. ‘Afgelopen winter lieten in Syrië vijftien kinderen het leven door de vriestemperaturen in enkele weken tijd.’

Ook toen sloegen hulporganisaties alarm over de strenge winter in Syrië. Zo gaf Geert Cappelaere, regionaal directeur van Unicef voor het Midden-Oosten en Noord-Afrika, en aan dat vluchtelingenkamp Rukban, aan de zuidwestelijke grens van Syrië met Jordanië, voor tachtig procent bestaat uit vrouwen en kinderen. ‘De extreme kou en het gebrek aan medische hulp verergerden de toch al erbarmelijke omstandigheden voor kinderen en hun gezinnen.’

De tenten van veel vluchtelingen staan op bevroren grond. Volgens Ruggenberg zitten veel mensen in vochtige, koude ruimtes en in kleine tenten. ‘Ze hebben weinig bescherming tegen de kou. Er is geen verwarming en weinig warme kleding, geschikte schoenen of goed voedsel.’

Cummings voegt daar aan toe: ‘Soms zijn canvas- of plasticzeilen van slechts millimeters dik, of afbrokkelende muren van verlaten gebouwen alles wat rillende en uitgeputte kinderen van de natuur scheiden terwijl de temperaturen dalen.’

Negende jaar op de vlucht

De VN-Vluchtelingenorganisatie schat dat 3,8 miljoen Syrische en Irakese vluchtelingen in Syrië, Irak, Libanon, Jordanië en Egypte deze winter hulp nodig hebben. Voor vele Syriërs is dit de negende opeenvolgende winter die ze op de vlucht doorbrengen.

In september begon de VN-Vluchtelingenorganisatie aan de voorbereiding voor de ondersteuning tijdens de winter. Die gaat nog door tot maart dit jaar. Tijdens die voorbereidingen werden noodzakelijke artikelen voor de winter, zoals thermische dekens, plastic lakens en warme kleding, verdeeld. Ook worden opvangplaatsen gerepareerd en verbeterd, zodat ze weerbestendiger worden.

‘Gezien de temperatuurdaling en de regenval in de regio, distribueren VN-teams en onze partners al winterhulp in Syrië en Irak’, zegt woordvoerder Babar Baloch. ‘Eind oktober bereikten we in die twee landen al meer dan 364.000 vluchtelingen en ontheemden met winterhulp.’

‘Veel gezinnen zullen extra gezondheidsrisico’s lopen, omdat ze niet warm kunnen blijven.’

In Libanon leeft 73 procent van de Syrische vluchtelingenfamilies onder de armoedegrens. ‘In de winter verergert die situatie door economische schokken als gevolg van barre weersomstandigheden en de vermindering van reeds beperkte inkomensmogelijkheden’, geeft Baloch aan. ‘Bovendien zullen veel gezinnen extra gezondheidsrisico’s lopen, omdat ze niet warm kunnen blijven. Er zijn overstromingen en de toegang tot gezondheidszorg is beperkt.’

Blijf op de hoogte

Schrijf je in op onze nieuwsbrieven en blijf op de hoogte van het mondiale nieuws

Naast de noodzakelijke attributen voorziet de VN-Vluchtelingenorganisatie gezinnen van financiële steun. ‘Kwetsbare vluchtelingengezinnen krijgen seizoensgebonden geldhulp om in hun extra behoeften tijdens de koude wintermaanden te voorzien’, zegt Baloch.

In Jordanië helpt de VN-Vluchtelingenorganisatie vanaf deze maand 310.000 Syrische vluchtelingen in kampen en landelijk gebied voor de winter. In twee grote kampen, Azraq en Za’atari zullen families een eenmalige geldbijdrage ontvangen voor gas en verwarming. In landelijk gebied deelt de VN-Vluchtelingenorganisatie pakketten uit met heaters, gas voor vier maanden en dekens voor ieder familielid.

Cappelaere van Unicef wil dat de mensen vrijgevig zijn in de hulp voor de meest getroffen kinderen. ‘De brute oorlogen moeten stoppen. Er is geen excuus. We kunnen niet doorgaan met falen ten opzichte van deze kinderen!’

Zonder jouw steun bestaat MO* niet.

Wil je dat MO* dit soort verhalen blijft brengen?
Steun ons en word proMO* voor maar €4/maand of doe een vrije gift

Word proMO* of Doe een gift