Toenemende hitte wordt probleem voor Europese koeien
Steeds meer en intensere hittegolven maken niet alleen veel menselijke slachtoffers. Ze vormen ook voor de Europese veestapel een steeds groter probleem. Tegen het midden van de eeuw kunnen miljoenen dieren getroffen worden door de hitte.
Hittegolven zijn nu al dodelijk, bleek vorige zomer nog in Europa. In totaal vielen op heel het Europese continent 24.400 hittedoden, vooral ouderen en mensen met bestaande gezondheidsproblemen. Zeven op de tien van die overlijdens in 2025 zou echter niet gebeurd zijn zonder klimaatopwarming.
Maar niet alleen de mens is kwetsbaar, stelt nieuw onderzoek in Nature. Hittegolven bedreigen nu al het welzijn, de productiviteit en de overlevingskansen van runderen. Bovendien verstoren ze de weiden waar het vee graast en de productie van veevoeder. Ook onder de meer dan 70 miljoen Europese runderen zullen steeds meer slachtoffers vallen, aldus de studie.
Vijftien extra hittedagen
Afhankelijk van toekomstige emissiescenario's zullen naar verwachting tussen de 6,2 en 13,7 miljoen runderen – 11 tot 22% van de huidige Europese veestapel – tegen 2050 minstens vijftien extra hittedagen meemaken.
Hoe het vee wordt gehouden, heeft een grote invloed: van de grazende runderen zal zo’n 4,5 tot 12% te maken krijgen met een verhoogde hittebelasting. Maar voor vee dat binnen wordt gehouden wordt dat 18 tot 35%.
Uit de studie blijkt ook dat de regio's die nu al te maken hebben met hittestress, in de toekomst het zwaarst getroffen zullen worden.
‘Het gaat dan voornamelijk om Zuid-Europese landen zoals Italië, Spanje, Griekenland, Slovenië, Roemenië en Bulgarije – vaak landen die sterk afhankelijk zijn van de veeteelt voor hun plattelandseconomie en traditionele producten zoals beschermde kazen’, zegt onderzoeker Linda See van het International Institute for Applied Systems Analysis (IIASA).
Snel ingrijpen
Er zijn wel ingrepen mogelijk om de tol zo laag mogelijk te houden, zeggen See en haar collega’s. Ze denken daarbij aan de aanplant van schaduwbomen op de weiden, de bouw van schuilplaatsen of modernere stallen met betere ventilatie en koeling. Maar omdat die ingrepen tijd vergen, kan er beter snel mee begonnen worden, zeggen ze.
Vaak zijn met die ingrepen twee vliegen in één klap te slaan, zeggen de onderzoekers nog. Stallen verbeteren, schaduwbomen planten en in de meest getroffen regio’s het aantal runderen verminderen kunnen tegelijkertijd het dierenwelzijn verbeteren en de uitstoot naar beneden halen. En dat is belangrijk, want de veeteelt is de meeste vervuilende tak van de landbouw.
‘Er bestaat geen pasklare oplossing voor de Europese rundveesector’, zegt onderzoeker Žiga Malek. ‘Hoewel de noodzakelijke veranderingen moeilijk kunnen zijn, met name in regio's met zeer intensieve veehouderij waar sommige boeren mogelijk hun kuddes moeten verkleinen of hun productie moeten aanpassen, kan snel handelen de overgang naar een meer klimaatbestendige en milieuvriendelijke Europese rundveesector helpen.’
Niets missen?
Abonneer je op (één van) onze nieuwsbrieven.
