Pakistaanse premier sneuvelt door Panama Papers

De familie van de Pakistaanse premier Nawaz Sharif werd vorig jaar genoemd in de Panama Papers. 16 maanden later leidt dat tot de val van de premier, de ontbinding van de regering en het begin van alweer een periode van onzekerheid en politieke chaos in een land dat zijn ontwikkelingspotentieel maar niet lijkt te kunnen realiseren.

  • CC Crown Copyright (CC BY-NC 2.0) CC Crown Copyright (CC BY-NC 2.0)

Gie Goris

MO*redactie
Hoofdredacteur, Azië, religie & conflict
28 juli 2017

Een van de hooggeplaatste namen die verschenen in de Panama Papers (zie het hele dossier over de belastingontduiking en –vermijding via de Panamese firma Mossack Fonseca hier) was die van de Pakistaanse presidentiële familie. Kinderen van president Nawaz Sharif bleken onder andere betrokken bij de aankoop van dure appartementen in het centrum van Londen. De oppositie, met name de PTI van ex-chricket-ster Imran Khan, heeft maandenlang aangedrongen op juridische stappen om de beschuldigingen van belastingontduiking van de machtigste familie van het land uit te klaren. De broer van de premier, Shahbaz Sharif, is eerste minister van de provincie Punjab, en Nawaz’ dochter, één van de direct betrokkenen in het Panama Paperschandaal, werd genoemd als politieke erfgenaam van haar vader.

Op vrijdag 28 juli rond de middag plaatselijke tijd maakten de vijf rechters van het Opperste Gerechtshof bekend dat premier Nawaz Sharif volgens hun unanieme oordeel niet langer geschikt was om parlementslid of premier te zijn, aangezien hij valse verklaringen had afgelegd en bepaalde financiële transacties onvoldoende had uitgeklaard.

Voor de PTI is dit ongetwijfeld een grote politieke overwinning, aangezien de partij al sinds de verkiezingsoverwining van de PML-N (Pakistan Muslim League-Nawaz) de ene na de andere campagne gevoerd heeft om de regering ten val te brengen. Of de PTI daar bij de volgende verkiezingen –ten latste volgend jaar- ook elektoraal voordeel uit zal halen, is volgens analysten nog geen uitgemaakte zaak. Op een persconferentie vanmiddag zei Imran Khan: ‘Vandaag is het een overwinning voor Pakistan.’ Hij benadrukte verder dat het niet zou gaan om een persoonlijke strijd tegen Nawaz Sharif, maar om een structurele strijd tegen kapitaalvlucht, witwaspraktijken en belastingontduiking. Het zijn niet degenen die in de Pakistaanse gevangenissen zit, die het land beroven, suggereerde Khan, maar degenen die in opulente villa’s wonen.

Het zijn niet degenen die in de Pakistaanse gevangenissen zit, die het land beroven, suggereerde Khan, maar degenen die in opulente villa’s wonen.

‘Het enige wat nu duidelijk is, is dat de politiek in Punjab een pak gefragmenteerder zal worden’, zegt de vooraanstaande auteur en journalist Zahid Hussain op de site van de Pakistaanse kwaliteitskrant Dawn. De rest van het land zal het effect van de val van de familie Sharif volgens hem minder direct voelen. Ook Salahuddin Ahmed stelt in die krant dat de kiezers in Pakistan niet echt een traditie hebben om zich te laten leiden door beschuldigingen of veroordelingen voor corruptie.

De PTI profileert zich als een conservatief-nationalistische partij voor de jonge, stedelijke elite. Ze pleit voor minder samenwerking met de Verenigde Staten –die sowieso al op een laag pitje staat- en meer dialoog met de islamistische militanten. Ook Imran Khan is in het verleden trouwens genoemd in zaken van financiële malversaties.

In het editoriale standpunt van deze ochtend keek Dawn al vooruit en drukte de hoop uit, toen nog ongeacht de beslissing van het Opperste Gerechtshof, dat de hele Panama Papers geschiedenis het begin zou inluiden van een nieuwe, meer transparante periode in de Pakistaanse politiek. Pakistan wordt er omschreven als ‘een land waar het routine is dat verkozen en niet-verkozen openbare leiders een levensstandaard aanhouden die ver voorbij gaat aan hun gekende en wettelijke inkomsten en rijkdom’.

LEES OOK

CC Gie Goris (BY NC 2.0)
Op 15 augustus 1947 vertrok de Britse kolonisator uit Zuid-Azië en ontstonden die nieuwe naties India en Pakistan.
Shahzeb Younas (CC BY-NC 2.0)
Op 14 augustus viert Pakistan zijn zeventigste verjaardag.
CC Kashmir Global (CC BY-NC 2.0)
De voorbije maanden laaide strijd voor zelfbeschikking en vrijheid (‘Azad’) opnieuw op in Indiaas Kasjmir.
© Gie Goris
De Internationale Conferentie over Afghanistan brengt veel beleidsverantwoordelijken naar Brussel. MO* sprak met de Indiase vertegenwoordiger en luisterde naar zijn Pakistaanse collega.

Meest recent van Gie Goris

CC Gage Skidmoer (CC BY-SA 2.0)
Amerikaanse president speelt Russische roulette met Iran
Voor 15 oktober moet de Amerikaanse president zich uitspreken over de vraag of het nucleair akkoord met Iran in het belang is van de Amerikaanse nationale veiligheid.
AK Rockefeller (CC BY-ND 2.0)
Europalia en hét cruciale jaar uit Indonesische geschiedenis
Europalia richt de blik dit jaar op Indonesië. Dat is een moedige keuze, want de Zuidoost-Aziatische grootmacht wordt in de regel genegeerd, en niet alleen in culturele middens.
Russel Davies (CC BY-NC 2.0)
Het “mediadebat" gaat over méér dan over economie
Een bits debat op De Afspraak, een boze brief van de mediamonopolies, en twee  liberale ministers die hun kans schoon zien om van media nog wat meer markt te maken.
© Reuters
Vervangt radicaal islamisme de glimlachende islam in Indonesië?
Indonesië is een groot maar onbekend land dat vooral exotische clichés oproept.