Crisis in de Sahel breidt uit: vier miljoen mensen op de vlucht

Volgens de UNHCR maken aanhoudende aanvallen op burgers, overstromingen, droogte en ernstige tekorten aan humanitaire financiering de situatie nog een stuk erger. De combinatie van bedreigingen dwingt steeds meer gezinnen om op de vlucht te slaan, binnen en buiten de regio.

In Mali zijn afgelopen zomer nog meer dan 80.000 mensen uit Burkina Faso aangekomen, van wie 14.000 kinderen. Dit vluchtelingenaantal is vergelijkbaar met het aantal inwoners van de gastgemeenschap in Koro zelf, in het zuiden van Mali. Hun aanwezigheid zet dan ook enorme druk op de plaatselijke voedsel- en watervoorraden, en de al schaarse zorgmogelijkheden.

Regionale en internationale gevolgen

De crisis breidt zich ook steeds verder uit buiten de Centrale Sahel, zegt Abdouraouf Gnon-Konde, directeur van het regionale UNHCR-bureau voor West- en Centraal-Afrika. 

In 2026 hebben bijna 500.000 Burkinese vluchtelingen en asielzoekers hun toevlucht gezocht in buurlanden, een stijging ten opzichte van de ruim 300.000 aan het einde van 2025. Velen zijn gevlucht naar de kustlanden van West-Afrika, waaronder Benin, Ivoorkust, Ghana en Togo. Ook zijn er meer dan 334.000 Malinezen als vluchteling in het buitenland geregistreerd, naast meer dan 106.000 Nigerianen.

‘Voor sommigen houdt de ontheemding niet op in de buurlanden’, zegt Gnon-Konde. ‘Als veiligheid en toekomstperspectieven niet gegarandeerd zijn, trekken vluchtelingen vaak verder, soms samen met migranten, via gevaarlijke routes richting Noord-Afrika en Europa. Dit onderstreept de bredere regionale en internationale gevolgen van langdurige onveiligheid en beperkte kansen dichter bij huis.’

Politieke betrokkenheid

Hij benadrukt dat het in tijden van afnemende ontwikkelingssamenwerking steeds moeilijker wordt om crisissen zoals deze te beheersen. Voor de Sahel werd berekend dat er bijna 330 miljoen dollar nodig is aan middelen, daarvan was er afgelopen september nog maar een kwart opgehaald.

‘Nu er bijna 4 miljoen mensen ontheemd zijn, moeten we de inspanningen opvoeren, niet een stap terugdoen’, zegt Gnon-Konde. ‘Overheden, ontwikkelingspartners, internationale financiële instellingen en de particuliere sector moeten nu investeren in bescherming, dienstverlening, bestaansmiddelen en in de gastgemeenschappen, terwijl de onveiligheid die tot ontheemding leidt, moet worden aangepakt met volgehouden politieke betrokkenheid.’