MO*dossiers

Op 1 januari 2019 verandert de wereld van de scheepsafbraak. China laat vanaf dan geen buitenlandse schepen meer toe en de Europese Unie legt net op diezelfde datum haar nieuwe scheepsrecyclageregulering (SRR) op. In 2017 werden niet minder dan 835 grote schepen afgebroken. 80 procent van die scheepssloop gebeurde op stranden in Zuid-Azië. Een onderzoek naar politieke lobby’s, sociale en ecologische consequenties, en internationale regels.

Foto: © Pradeep Shukla

 

De plotse komst van een miljoen vluchtelingen uit het Midden-Oosten in 2015 maakte duidelijk dat migratie zonder internationale afspraken tot politieke en maatschappelijke problemen leidt. De VN-lidstaten onderhandelden daarom een afsprakenkader: het Global Compact on Migration. Pakweg 2 maanden voor de ondertekening in Marrakech wordt dat plots controversieel.

Heeft de EU echt catastrofaal gefaald in Bosnië? Bijna een kwarteeuw na het vredesakkoord is dat een harde realiteit. Vroegere warlords controleren politiek én economie. Het politieke systeem is zo gebouwd dat ze hun heerschappij verkiezing op verkiezing kunnen verder zetten. Nationalisme verdeelt, en de drie gemeenschappen zijn slechts verenigd in de patriarchale cultuur. Maar een nieuwe kosmopolitische generatie zaait het zaad van de verandering. En Bosnië kan ons ook heel wat leren over de Europese islam.

Gemeentelijk beleid moet de noden, belangen en krachten van de gemeenschap centraal stellen, niet een ideologisch besparingsbeleid. Dat sommige stedelijke en gemeentelijke overheden dat inzien en de klok van privatisering en uitbesteding terugdraaien biedt kansen op echt gemeenschapsbeleid. Dat is waar van Italië tot Peru, van Oeganda tot Vlaanderen. Maar het is niet vanzelfsprekend en het wordt geen rimpelloze revolutie.

Er groeit een Roemeense variant op het anti-EU populisme van Hongarije en Polen. Voor corruptie veroordeelde politici proberen amnestie te krijgen en bedreigen de rechtsstaat. Orbán en Israëlische spionagebedrijven zijn betrokken bij de campagnes. Honderdduizenden Roemenen verzetten er zich al jaren tegen. Ondertussen komt Roemenië hoger op de radar van de EU. De druk op de Europese sociaaldemocraten groeit, en ex-premier Victor Ponta wil met een nieuwe partij de democratie in zijn land redden. Alle ogen zullen gericht zijn op Roemenië wanneer het land begin 2019 EU-voorzitter wordt.

De populairste kandidaat zit achter tralies, en trok zich intussen terug, de corruptie tiert welig, het gerecht spreekt met dubbele tong en de bevolking is haar geloof in instellingen en toekomst kwijt. De Braziliaanse verkiezingen van 7 oktober bepalen niet alleen wie de volgende president wordt, maar ook of en hoe Brazilië het komende decennium er zal uitzien.